Ecclesiasticus 4

VULGATA	Biblia Tysiąclecia
1 Fili, eleemosynam pauperis ne defraudes, et oculos tuos ne transvertas a paupere.	1 Synu, nie odmawiaj biedakowi rzeczy niezbędnych do życia i oczu potrzebującego nie męcz zwlekaniem!
2 Animam esurientem ne despexeris, et non exasperes pauperem in inopia sua.	2 Nie dręcz duszy głodnego i nie pobudzaj do gniewu człowieka w jego niedostatku!
3 Cor inopis ne afflixeris, et non protrahas datum angustianti.	3 Serca rozgniewanego w większy zamęt nie wprowadzaj i nie zwlekaj z datkiem dla potrzebującego!
4 Rogationem contribulati ne abjicias, et non avertas faciem tuam ab egeno.	4 Nie odpychaj żebrzącego w strapieniu, a od ubogiego nie odwracaj swej twarzy!
5 Ab inope ne avertas oculos tuos propter iram : et non relinquas quærentibus tibi retro maledicere.	5 Nie odwracaj oka od proszącego i nie dawaj człowiekowi sposobności, aby cię przeklinał.
6 Maledicentis enim tibi in amaritudine animæ, exaudietur deprecatio illius : exaudiet autem eum qui fecit illum.	6 Gdy bowiem przeklnie cię w gorzkości duszy, Ten, co go stworzył, wysłucha jego życzenia.
7 Congregationi pauperum affabilem te facito : et presbytero humilia animam tuam, et magnato humilia caput tuum.	7 Czyń siebie godnym kochania w zgromadzeniu, a przed władcą skłaniaj głowę!
8 Declina pauperi sine tristitia aurem tuam, et redde debitum tuum, et responde illi pacifica in mansuetudine.	8 Nakłoń ucha swego biednemu i łagodnie odpowiedz mu spokojnymi słowami!
9 Libera eum qui injuriam patitur de manu superbi, et non acide feras in anima tua.	9 Wyrwij krzywdzonego z ręki krzywdzącego, a gdy sądzić będziesz, nie bądź małodusznym!
10 In judicando esto pupillis misericors ut pater, et pro viro matri illorum :	10 Bądź ojcem dla sierot, jakby mężem dla ich matki, a staniesz się jakby synem Najwyższego, i miłować cię On będzie bardziej niż twoja matka.
11 et eris tu velut filius Altissimi obediens, et miserebitur tui magis quam mater.	11 Mądrość wywyższa swych synów i ma pieczę o tych, którzy jej szukają.
12 Sapientia filiis suis vitam inspirat : et suscipit inquirentes se, et præibit in via justitiæ.	12 Kto ją miłuje, miłuje życie, a kto dla niej rano wstaje, będzie napełniony weselem.
13 Et qui illam diligit, diligit vitam, et qui vigilaverint ad illam complectentur placorem ejus.	13 Kto ją posiądzie, odziedziczy chwałę, a gdzie ona wejdzie, tam Pan błogosławi.
14 Qui tenuerint illam, vitam hæreditabunt : et quo introibit benedicet Deus.	14 Którzy jej służą, oddają cześć Świętemu, a miłujących ją Pan będzie miłował.
15 Qui serviunt ei obsequentes erunt sancto : et eos qui diligunt illam, diligit Deus.	15 Kto jej słucha, sądzić będzie narody, a kto do niej się przykłada, mieszkać będzie spokojnie.
16 Qui audit illam judicabit gentes : et qui intuetur illam permanebit confidens.	16 Kto jej zaufa, ten ją odziedziczy i posiadać ją będą jego pokolenia.
17 Si crediderit ei, hæreditabit illam, et erunt in confirmatione creaturæ illius :	17 W początkach powiedzie go trudnymi drogami, bojaźnią i strachem go przejmie, dręczyć go będzie swoją nauką, aż nabierze zaufania do jego duszy i wypróbuje go przez swe nakazy;
18 quoniam in tentatione ambulat cum eo, et in primis eligit eum.	18 następnie powróci do niego po drodze gładkiej i rozraduje go, i odkryje mu swe tajemnice.
19 Timorem, et metum, et probationem inducet super illum : et cruciabit illum in tribulatione doctrinæ suæ, donec tentet eum in cogitationibus suis, et credat animæ illius.	19 A jeśliby zszedł na bezdroża, opuści go i odda w moc jego upadku.
20 Et firmabit illum, et iter adducet directum ad illum, et lætificabit illum :	20 Uważaj na okoliczności i strzeż się złego, a nie będziesz się wstydził samego siebie.
21 et denudabit absconsa sua illi, et thesaurizabit super illum scientiam et intellectum justitiæ.	21 Jest bowiem wstyd, co grzech sprowadza, i wstyd, który jest chwałą i łaską.
22 Si autem oberraverit, derelinquet eum, et tradet eum in manus inimici sui.	22 Nie miej względu na osobę ze szkodą dla swej duszy i nie wstydź się aż tak, by to było twoim upadkiem.
23 Fili, conserva tempus, et devita a malo.	23 Nie powstrzymuj mowy, gdy jej potrzeba,
24 Pro anima tua ne confundaris dicere verum :	24 mądrość bowiem poznaje się z mowy, a naukę - ze słów języka.
25 est enim confusio adducens peccatum, et est confusio adducens gloriam et gratiam.	25 Nie sprzeciwiaj się prawdzie, ale wstydź się swej nieumiejętności!
26 Ne accipias faciem adversus faciem tuam, nec adversus animam tuam mendacium.	26 Nie wstydź się wyznać swych grzechów, a nie zmagaj się z prądem rzeki!
27 Ne reverearis proximum tuum in casu suo,	27 Nie płaszcz się przed człowiekiem głupim i nie kieruj się względem na osobę władcy.
28 nec retineas verbum in tempore salutis. Non abscondas sapientiam tuam in decore suo :	28 Aż do śmierci stawaj do zapasów o prawdę, a Pan Bóg będzie walczył o ciebie.
29 in lingua enim sapientia dignoscitur : et sensus, et scientia, et doctrina in verbo sensati, et firmamentum in operibus justitiæ.	29 Nie bądź odważny w języku, a gnuśny i leniwy w swych czynach.
30 Non contradicas verbo veritatis ullo modo, et de mendacio ineruditionis tuæ confundere.	30 Nie bądź jak lew we własnym domu: nie podejrzewaj domowników z urojonych przyczyn.
31 Non confundaris confiteri peccata tua, et ne subjicias te omni homini pro peccato.	31 Nie miej ręki wydłużonej do brania, a do dawania - skróconej.
32 Noli resistere contra faciem potentis, nec coneris contra ictum fluvii.
33 Pro justitia agonizare pro anima tua, et usque ad mortem certa pro justitia : et Deus expugnabit pro te inimicos tuos.
34 Noli citatus esse in lingua tua, et inutilis, et remissus in operibus tuis.
35 Noli esse sicut leo in domo tua, evertens domesticos tuos, et opprimens subjectos tibi.
36 Non sit porrecta manus tua ad accipiendum, et ad dandum collecta.