SCRUTATIO

Venerdi, 21 agosto 2026 - San Pio X papa ( Letture di oggi)

Primo libro dei Maccabei ܡܩܒܝ̈ܐ 11


font
PeshittaBiblia Tysiąclecia
1 ܘܡܠܟܐ ܕܡܨܪܝܢ ܟܢܫ ܚܝܠܘ̈ܬܗ ܣ̈ܓܝܐܐ ܐܝܟ ܚܠܐ ܕܥܠ ܣܦܬ ܝܡܐ ܘܐ̈ܠܦܐ ܣܓܝܐ̈ܬܐ ܘܨܒܐ ܗܘܐ ܕܢܐܚܕܝܗ ܡܠܟܘܬܗ ܕܐܠܟܣܢܕܪܘܣ ܒܢܟܠܐ ܘܢܘܣܦܝܗ ܥܠ ܡܠܟܘܬܗ1 Król egipski zebrał wojsko tak liczne, jak piasek na morskim brzegu, a także wiele okrętów. Chciał bowiem podstępnie opanować królestwo Aleksandra i dołączyć je do swego królestwa.
2 ܘܢܦܩ ܠܣܘܪܝ ܒܡ̈ܠܐ ܕܫܠܡܐ ܘܦܬܚܝܢ ܗܘܘ ܠܗ ܒܢ̈ܝ ܡܕܝܢ̈ܬܐ ܘܢܦܩܝܢ ܠܐܘܪܥܗ ܡܛܠ ܕܦܘܩܕܢܐ ܗܘܐ ܕܡܠܟܐ ܐܠܟܣܢܕܪܣ ܠܡܐܪܥܗ ܡܛܠ ܕܚܡܘܗܝ ܗܘܐ2 Zapewniając o pokoju udał się do Syrii. Mieszkańcy miast otwierali mu bramy i wychodzili naprzeciw niego, ponieważ był nakaz króla Aleksandra, aby naprzeciwko niego wychodzić. Był to przecież jego teść.
3 ܘܟܕ ܥܐܠ ܗܘܐ ܕܝܢ ܦܛܠܡܐܘܣ ܠܡܕܝ̈ܢܬܐ ܫܒܩ ܗܘܐ ܡܢ ܚܝܠܘ̈ܬܗ ܡܛܪ̈ܬܐ ܒܟܠ ܡܕܝܢܐ3 Ptolemeusz zaś, gdy tylko wchodził do miast, pozostawiał swoje wojsko jako załogę w każdym mieście.
4 ܟܕ ܡܛܝ ܕܝܢ ܠܐܫܕܘܕ ܚܘܝܘܗܝ ܠܕܓܘܢ ܦܬܟܪܐ ܕܡܘܩܕ ܘܐܫܕܘܕ ܘܐܓܘܪ̈ܣܝܗ ܕܡܘܩܕܝܢ ܘܫ̈ܠܕܐ ܟܕ ܫܕܝܢ ܘܝܩ̈ܕܐ ܕܐܘܩܕܘ ܒܢܘܪܐ ܥܒܕܘ ܐ̈ܢܝܢ ܓܝܪ ܟܫܝ̈ܬܐ ܒܐܘܪܚܐ4 Gdy przybył do Azotu, pokazano mu spaloną świątynię Dagona oraz ruiny Azotu i okolicznych miejscowości, a tak samo ciała tych, którzy polegli i którzy w czasie bitwy zostali spaleni, a których złożono na stosy obok drogi, jaką miał przechodzić.
5 ܘܐܫܬܥܝܘ ܠܡܠܟܐ ܡܕܡ ܕܥܒܕ ܝܘܢܬܢ ܠܡܓܠܝܘܬܗ ܘܫܬܩ ܡܠܟܐ5 Opowiadano też królowi o wszystkim, co zrobił Jonatan, a to w tym celu, aby go zganił. Król jednak milczał.
6 ܘܦܓܥ ܝܘܢܬܢ ܒܡܠܟܐ ܒܝܘܦܐ ܒܬܫܒܘܚܬܐ ܘܫܐܠܘ ܒܫܠܡܐ ܚܕ ܕܚܕ ܘܒܬܘ ܬܡܢ6 Jonatan tymczasem z całym swoim przepychem odwiedził króla w Jafie. Pozdrowili się tam wzajemnie i byli razem przez całą noc.
7 ܘܐܙܠ ܝܘܢܬܢ ܥܡ ܡܠܟܐ ܥܕܡܐ ܠܢܗܪܐ ܕܡܬܩܪܐ ܒܪ ܚܐܪ̈ܐ ܘܗܦܟ ܠܐܘܪܫܠܡ7 Potem zaś Jonatan odprowadził króla aż do rzeki, która się nazywa Eleuteros, i stamtąd powrócił do Jerozolimy.
8 ܦܛܠܡܐܘܣ ܕܝܢ ܡܠܟܐ ܐܫܬܠܛ ܒܡܕܝ̈ܢܬܐ ܕܦܪܗܠܝ ܥܕܡܐ ܠܣܠܘܩܝܐ ܕܥܠ ܣܦܬ ܝܡܐ ܘܡܬܪܥܐ ܗܘܐ ܥܠ ܐܠܟܣܢܕܪܣ ܡܚܫܒ̈ܬܐ ܒܝܫ̈ܬܐ8 Król Ptolemeusz zaś był już władcą nad wszystkimi nadbrzeżnymi miastami aż do nadmorskiej Seleucji, a wobec Aleksandra miał niedobre zamiary.
9 ܘܫܕܪ ܐܝܙ̈ܓܕܐ ܠܘܬ ܕܡܛܪܝܘܣ ܡܠܟܐ ܘܐܡܪ ܬܐ ܢܩܝܡ ܩܝܡܐ ܚܕ ܥܡ ܚܕ ܘܐܬܠ ܠܟ ܒܪܬܝ ܗܝ ܕܠܘܬ ܐܠܟܣܢܕܪܘܣ ܘܬܡܠܟ ܥܠ ܡܠܟܘܬܐ ܕܐܒܘܟ9 Wysłał on bowiem do króla Demetriusza poselstwo z oznajmieniem: Przybywaj! Zawiążemy ze sobą przymierze. Dam ci moją córkę, którą ma Aleksander, i będziesz panował nad królestwem swego ojca.
10 ܐܬܬܘܝܬ ܓܝܪ ܕܝܗܒܬ ܠܗ ܒܪܬܝ ܒܥܐ ܓܝܪ ܠܡܩܛܠܢܝ10 Żal mi, że dałem mu swoją córkę, bo nastawał na moje życie.
11 ܘܓܢܝܗ ܥܠ ܕܪܓ ܡܠܟܘܬܗ11 Taką potwarz rzucił na niego, gdyż pragnął zawładnąć jego królestwem.
12 ܘܕܒܪܗ ܠܒܪܬܗ ܘܝܗܒܗ ܠܕܡܛܪܝܘܣ ܘܐܫܬܚܠܦ ܥܠ ܐܠܟܣܢܕܪܘܣ ܘܐܬܓܠܝܬ ܒܥܠܕܒܒܘܬܗܘܢ12 Zabrał więc swoją córkę i oddał ją Demetriuszowi. W ten sposób zerwał z Aleksandrem, a ich wrogość stała się jawna.
13 ܘܥܠ ܦܛܠܡܐܘܣ ܠܐܢܛܝܘܟܝ ܘܩܛܪ ܬܓܐ ܕܐܣܝܐ ܘܣܡ ܬܪ̈ܝܢ ܬ̈ܓܝܢ ܒܪܫܗ ܕܡܨܪܝܢ ܘܕܐܣܝܐ13 Ptolemeusz zaś uroczyście wjechał do Antiochii i włożył sobie na głowę diadem Azji. Tak więc na swojej głowie miał dwa diademy: Egiptu i Azji.
14 ܐܠܟܣܢܕܪܘܣ ܕܝܢ ܡܠܟܐ ܒܩܝܠܝܩܝܐ ܗܘܐ ܒܙܒܢܐ ܗܘ ܡܛܠ ܕܡܪܕܘ ܥܠܘܗܝ ܒܢ̈ܝ ܐܬܪ̈ܘܬܐ ܗܢܘܢ14 Król Aleksander w tym czasie był w Cylicji. Odstąpili bowiem od niego mieszkańcy tamtejszych okolic.
15 ܘܫܡܥ ܐܠܟܣܢܕܪܘܣ ܘܐܬܐ ܥܠܘܗܝ ܠܩܪܒܐ ܘܫܐܠ ܦܛܠܡܐܘܣ ܘܐܪܥܗ ܒܐܝܕܐ ܥܫܝܢܬܐ ܘܬܒܪܗ15 Gdy Aleksander dowiedział się [o tym], wyruszył na wojnę przeciwko niemu. Ptolemeusz jednak wyruszył z wielką siłą, uderzył na niego i pokonał.
16 ܘܥܪܩ ܐܠܟܣܢܕܪܘܣ ܠܥܪܒܝܐ ܕܢܣܬܬܪ ܬܡܢ ܡܠܟܐ ܕܝܢ ܦܛܠܡܐܘܣ ܐܬܬܪܝܡ ܛܒ16 Aleksander uciekł do Arabii, aby tam znaleźć schronienie, a król Ptolemeusz był górą.
17 ܘܦܣܩ ܙܒܕܐܝܠ ܥܪܒܝܐ ܪܫܗ ܕܐܠܟܣܢܕܪܣ ܘܫܕܪܗ ܠܦܛܠܡܐܘܣ17 Arab Zabdiel odciął głowę Aleksandrowi i posłał ją Ptolemeuszowi.
18 ܡܠܟܐ ܦܛܠܡܐܘܣ ܕܝܢ ܡܝܬ ܒܝܘܡܐ ܕܬܠܬܐ ܘܐܝܠܝܢ ܕܫܒܩ ܡܢ ܚܝܠܗ ܒܚܣ̈ܢܐ ܐܒܕܘ ܡܢ ܐܝ̈ܕܝ ܥܡܘܪ̈ܝܗܘܢ ܕܚܣ̈ܢܐ18 Król Ptolemeusz jednak trzeciego dnia zmarł, a mieszkańcy miast pozabijali załogi pozostawione w twierdzach.
19 ܘܐܡܠܟ ܕܡܛܪܝܘܣ ܒܫܢܬ ܡܐܐ ܘܫܬܝܢ ܘܫܒܥ ܫܢ̈ܝܢ19 W ten sposób w sto sześćdziesiątym siódmym roku doszedł do władzy Demetriusz.
20 ܒܗܢܘܢ ܝܘܡ̈ܬܐ ܟܢܫ ܝܘܢܬܢ ܠܐܝܣܪܐܝܠ ܠܡܬܟܬܫܘ ܒܚܣܢܐ ܕܐܝܬ ܒܐܘܪܫܠܡ ܘܥܒܕܘ ܥܠܘܗܝ ܡܐܟܢ̈ܘܬܐ ܣܓܝܐ̈ܬܐ20 W tym to czasie Jonatan zgromadził mieszkańców Judei po to, aby zdobyć zamek w Jerozolimie. Przygotowano nawet wiele machin oblężniczych.
21 ܘܐܙܠܘ ܐܢܫܐ ܕܣܢܝܢ ܠܥܡܗܘܢ ܓܒܪ̈ܐ ܥܘ̈ܠܐ ܠܘܬ ܡܠܟܐ ܘܐܡܪܘ ܠܗ ܕܝܘܢܬܢ ܫܪܐ ܥܠ ܚܣܢܐ21 Niektórzy jednak z tych, którzy nienawidzili własny naród, ludzie bezbożni, poszli do króla z wiadomością, że Jonatan oblega zamek.
22 ܘܫܡܥ ܘܪܓܙ ܟܕ ܕܝܢ ܫܡܥ ܫܩܠ ܘܐܬܐ ܠܥܟܘ ܘܟܬܒ ܠܝܘܢܬܢ ܕܠܐ ܢܫܪܐ ܥܠ ܚܣܢܐ ܘܕܢܐܪܥܘܗܝ ܘܕܢܩܘܡ ܥܡܗ ܚܦܝܛܐܝܬ ܒܥܟܘ22 Gdy to usłyszał, rozgniewał się. Zaraz też na wiadomość o tym wyruszył, przybył do Ptolemaidy i napisał do Jonatana, żeby wstrzymał oblężenie i żeby natychmiast przybył do Ptolemaidy z nim się rozmówić.
23 ܘܟܕ ܫܡܥ ܝܘܢܬܢ ܦܩܕ ܕܢܬܒܘܢ ܥܠ ܚܣܢܐ ܘܦܩܕ ܠܣ̈ܒܐ ܕܐܝܣܪܐܝܠ ܘܝܗܒ ܢܦܫܗ ܠܡܘܬܐ23 Gdy Jonatan dowiedział się o tym, rozkazał oblężenie prowadzić dalej. Potem wybrał starszych spomiędzy Izraelitów i spomiędzy kapłanów i sam wystawił się na niebezpieczeństwo.
24 ܘܢܣܒ ܟܣܦܐ ܘܕܗܒܐ ܘܢܚ̈ܬܐ ܘܣܘܓܐ ܫܓܫ ܘܐܙܠ ܠܘܬ ܡܠܟܐ ܠܥܟܘ ܘܐܫܟܚ ܪ̈ܚܡܐ ܩܕܡܘܗܝ24 Zabrał ze sobą srebro, złoto, szaty i wiele innych podarunków i udał się do króla do Ptolemaidy. Pozyskał względy u niego.
25 ܘܩܒܠܝܢ ܗܘܘ ܥܠܘܗܝ ܐܢܫܐ ܥܘ̈ܠܐ ܡܢ ܥܡܐ25 Kilku bezbożnych spośród narodu wnosiło skargi przeciwko niemu,
26 ܘܥܒܕ ܠܗ ܐܝܟ ܕܥܒܕܘ ܠܗ ܕܩܕܡܘܗܝ ܘܪܡܪܡܗ ܩܕܡ ܪ̈ܚܡܘܗܝ26 ale król tak się z nim obszedł, jak się z nim obeszli poprzednicy: uczcił go wobec wszystkich swoich przyjaciół,
27 ܘܐܩܝܡ ܠܗ ܪܒܘܬ ܟܗܢܘܬܐ ܘܟܠܗܘܢ ܐܝܩܪ̈ܐ ܛܒ̈ܐ ܕܐܝܬ ܗܘܘ ܠܗ ܡܢ ܩܕܝܡ ܘܥܒܕܗ ܪܚܡܐ ܪܝܫܐ ܕܟܠܗܘܢ ܪ̈ܚܡܘܗܝ ܩܕܡ̈ܝܐ27 a ponadto potwierdził mu arcykapłaństwo oraz wszystkie inne władze, jakie miał poprzednio, i kazał go zaliczyć pomiędzy pierwszych swoich przyjaciół.
28 ܘܒܥܐ ܝܘܢܬܢ ܡܢ ܡܠܟܐ ܕܢܥܒܕܝܗ ܠܝܗܘܕ ܕܠܐ ܡܕܐܬܐ ܘܠܬܠܬܐ ܪ̈ܝܫܝ ܐܬܪ̈ܘܬܐ ܘܠܫܡܪܝܢ ܘܐܫܬܘܕܝ ܠܗ ܬܠܬܡܐܐ ܟܟܪ̈ܝܢ28 Wtedy Jonatan prosił króla, aby Judea i trzy okręgi z Samarii były wolne od podatków. Za to obiecał mu trzysta talentów.
29 ܘܐܨܛܒܝ ܡܠܟܐ ܘܝܗܒ ܠܝܘܢܬܢ ܐܓܪ̈ܬܐ ܥܠ ܟܠܗܝܢ ܘܟܬܝܒ ܗܘܐ ܒܗܝܢ ܗܟܢܐ29 Spodobało się to królowi i co do wszystkich tych spraw dał Jonatanowi pismo zawierające te słowa:
30 ܡܠܟܐ ܕܡܛܪܝܘܣ ܠܐܚܝ ܝܘܢܬܢ ܫܠܡ ܘܠܥܡܐ ܕܝܗܘ̈ܕܝܐ30 Król Demetriusz bratu Jonatanowi i narodowi żydowskiemu - pozdrowienie.
31 ܦܪܫܓܢܐ ܕܐܓܪܬܐ ܕܟܬܒܢ ܠܠܘܣܛܝܘܣ ܒܪ ܛܘܗܡܢ ܥܠܝܟܘܢ ܟܬܒܢ ܐܦ ܠܟܘܢ ܐܝܟܢܐ ܕܬܕܥܘܢ31 Do waszej wiadomości przesyłamy odpis listu, który w waszej sprawie pisaliśmy do naszego krewnego Lastenesa:
32 ܡܠܟܐ ܕܡܛܪܝܘܣ ܠܠܘܣܛܝܘܣ ܐܒܝ ܫܠܡ32 Król Demetriusz ojcu Lastenesowi - pozdrowienie.
33 ܠܥܡܐ ܕܝܗܘ̈ܕܝܐ ܪ̈ܚܡܝܢ ܕܢܛܪܝܢ ܥܡܢ ܫܪܪܐ ܫܦܪ ܠܢ ܠܡܥܒܕ ܕܫܦܝܪ ܡܛܠ ܒܛܝܠܘܬܗܘܢ ܕܠܘܬܢ33 Za przychylność względem nas postanowiliśmy wynagrodzić naród żydowski, naszych przyjaciół, którzy wobec nas przestrzegają tego, co słuszne.
34 ܐܩܝܡ ܠܗܘܢ ܬܚܘܡܐ ܕܝܗܘܕ ܘܠܬܠܬܐ ܢܡܘ̈ܣܝܢ ܐܥܒܪ ܡܢܗܘܢ ܘܠܘܕ ܘܪܡܬܐ ܕܕܘ̈ܩܐ ܐܬܬܘܣܦ ܥܠ ܝܗܘܕ ܡܢ ܫܡܪܝܢ ܘܟܠܗܝܢ ܐܝܠܝܢ ܕܡܫܥܒ̈ܕܢ ܠܗܝܢ ܠܟܠ ܐܝܠܝܢ ܕܡܕܒܚܝܢ ܒܐܪܫܠܡ ܚܠܦ ܡܕܡ ܕܢܣܒ ܗܘܐ ܡܢܗܘܢ ܡܠܟܐ ܡܢ ܩܕܝܡ ܟܘܠ ܫܢܐ ܒܫܢܐ ܡܢ ܦܐܪ̈ܐ ܕܐܪܥܐ ܘܡܢ ܦܐܪ̈ܝ ܐܝ̈ܠܢܐ34 Pozostawiamy więc im zarówno krainę Judei, jak i trzy okręgi: Afairema, Lidda i Ramataim, które razem ze wszystkim, co do nich należy, mają być przydzielone od Samarii do Judei. Wszystkich, którzy w Jerozolimie składają ofiary, [uwalniamy] od królewskich podatków, które król dotychczas corocznie pobierał: z tego, co się urodziło na roli i na
35 ܘܐܚܪ̈ܢܝܬܐ ܐܝܠܝܢ ܕܙܕܩ̈ܢ ܠܢ ܡܢ ܗܕܐ ܫܢܬܐ ܕܡܥܣܪ̈ܐ ܘܕܡܟܣ̈ܐ ܐܝܠܝܢ ܕܙܕܩܝܢ ܠܢ ܘܟܪ̈ܐ ܕܡܠܚܐ ܘܟ̈ܠܝܠܐ ܐܝܠܝܢ ܕܙܕܩܝܢ ܠܢ ܟܠ ܫܒܩܝܢ ܚܢܢ ܠܗܘܢ35 Dalej [zrzekamy się] od tej chwili tego, co przypadało nam z dziesięcin i ceł, a także z jezior solnych i z podatku koronnego, który nam przypada. Zrzekamy się tego wszystkiego na ich korzyść.
36 ܘܠܐ ܢܬܛܠܡܘܢ ܡܕܡ ܡܢ ܗܠܝܢ ܡܢ ܗܕܐ ܫܢܬܐ ܘܥܕܡܐ ܠܥܠܡ36 Nic z tego nie może być odwołane od tej chwili na zawsze.
37 ܗܫܐ ܢܬܒܛܠ ܠܟ ܠܡܥܒܕ ܦܚܡܗܝܢ ܕܗܠܝܢ ܘܢܬܝܗܒ ܠܝܘܢܬܢ ܘܢܬܣܝܡ ܒܛܘܪܐ ܩܕܝܫܐ ܒܐܬܪܐ ܝܕܝܥܐ37 Teraz zatem postarajcie się zrobić odpis tych postanowień i wręczyć go Jonatanowi. Powinien on być umieszczony na Świętej Górze, na widocznym miejscu.
38 ܘܚܙܐ ܕܡܛܪܝܘܣ ܡܠܟܐ ܕܫܠܝܬ ܐܪܥܐ ܩܕܡܘܗܝ ܘܠܝܬ ܐܢܫ ܕܩܐܡ ܠܩܘܒܠܗ ܫܪܐ ܠܟܠܗܘܢ ܚܝܠܘ̈ܬܗ ܐܢܫ ܐܢܫ ܠܕܘܟܬܗ ܣܛܪ ܡܢ ܚܝ̈ܠܘܬܗ ܢܘܟܪ̈ܝܐ ܕܓܒܐ ܡܢ ܓܙܪ̈ܬܐ ܕܥܡ̈ܡܐ ܘܣܢܘܘܗܝ ܟܘܠܗܘܢ ܚܝ̈ܠܘܬܐ ܕܐܒܗ̈ܘܗܝ38 Gdy król Demetriusz przekonał się, że w całym jego państwie zapanował pokój i że nikt mu już nie stawia oporu, rozpuścił do domu wszystkich swych żołnierzy, z wyjątkiem żołnierzy cudzoziemskich, których najął z wysp pogańskich. Wszystkie więc oddziały, które służyły jeszcze za jego przodków, źle były do niego usposobione.
39 ܛܪܝܦܘܢ ܕܝܢ ܐܝܬܘܗܝ ܗܘܐ ܡܢ ܪ̈ܚܡܐ ܕܐܠܟܣܢܕܪܣ ܡܢ ܩܕܝܡ ܘܚܙܐ ܕܟܠܗܘܢ ܚܝ̈ܠܘܬܐ ܡܪܛܢܝܢ ܥܠ ܕܡܛܪܝܘܣ ܘܐܙܠ ܠܗ ܠܘܬ ܝܡܠܟ ܥܪܒܝܐ ܗܘ ܕܡܪܒܐ ܗܘܐ ܠܐܢܛܝܟܘܣ ܛܠܝܐ39 Tryfon, który poprzednio był zwolennikiem Aleksandra, zauważył, że wszyscy żołnierze narzekają na Demetriusza. Udał się więc do Araba Imalkue, który wychowywał Antiocha, małego syna Aleksandra,
40 ܘܐܬܐܡܢ ܗܘܐ ܠܘܬܗ ܐܝܟ ܕܢܫܠܡܝܘܗܝ ܠܗ ܘܢܡܠܟܝܘܗܝ ܚܠܦ ܐܒܘܗܝ ܘܐܡܪ ܠܗ ܟܠ ܡܕܡ ܕܓܪܡ ܕܡܛܪܝܘܣ ܘܒܥܠܕܒܒܘܬܐ ܕܐܚܝܕܝܢ ܥܡܗ ܚܝ̈ܠܘܬܐ ܘܩܘܝ ܬܡܢ ܝܘܡ̈ܬܐ ܣܓ̈ܝܐܐ40 i prosił go, żeby mu oddał go w tym celu, aby on po swoim ojcu objął panowanie. Zaznajomił go z rozkazami Demetriusza i opowiedział o nienawiści, z jaką jego wojska odnoszą się do niego. Przez wiele dni tam przebywał.
41 ܘܫܠܚ ܝܘܢܬܢ ܠܕܡܛܪܝܘܣ ܕܢܦܩ ܠܪܒ ܚܣܢܐ ܡܢ ܐܘܪܫܠܡ ܘܠܕܐܝܬ ܒܚܣܢܐ ܡܛܠ ܕܡܩܪܒܝܢ ܗܘܘ ܓܝܪ ܥܡ ܐܝܣܪܝܠ41 Jonatan tymczasem posłał prośbę do króla Demetriusza, aby zabrał żołnierzy z zamku w Jerozolimie i tych, którzy przebywali w twierdzach. Walczyli oni bowiem przeciwko Izraelowi.
42 ܘܫܠܚ ܕܡܛܪܝܘܣ ܠܝܘܢܬܢ ܘܐܡܪ ܠܐ ܗܘܐ ܗܠܝܢ ܒܠܚܘܕ ܐܥܒܕ ܠܟ ܘܠܥܡܟ ܐܠܐ ܡܫܒܚܘ ܐܫܒܚܟ ܘܠܥܡܟ ܐܢ ܐܬܪܐ ܢܗܘܐ42 Demetriusz zaś odpowiedział Jonatanowi w słowach: Nie tylko to uczynię dla ciebie i dla twojego narodu, ponadto wysoko odznaczę i ciebie, i twój naród, niech tylko znajdę do tego sposobność.
43 ܗܫܐ ܫܦܝܪ ܬܥܒܕ ܕܬܫܕܪ ܠܝ ܓܒܪ̈ܐ ܕܢܥܕܪܘܢܢܝ ܡܛܘܠ ܕܡܪܕܘ ܥܠܝ ܟܘܠܗܘܢ ܚܝ̈ܠܘܬܝ43 W tej chwili dobrze byś zrobił, gdybyś mi przysłał żołnierzy do pomocy. Wszystkie bowiem moje wojska odstąpiły ode mnie.
44 ܘܫܕܪ ܠܗ ܝܘܢܬܢ ܬܠܬܐ ܐ̈ܠܦܝܢ ܓܒܪ̈ܐ ܓܢܒܪ̈ܝ ܚܝܠܐ ܠܐܢܛܝܘܟܝ ܘܐܬܘ ܠܘܬ ܡܠܟܐ ܘܚܕܝ ܡܠܟܐ ܒܡܐܬܝܬܗܘܢ44 Jonatan posłał mu więc do Antiochii trzy tysiące nadzwyczaj dzielnych [wojowników]. Gdy przybyli do króla, ten ucieszył się, że już są przy nim.
45 ܘܐܬܟܢܫܘ ܒܢ̈ܝ ܡܕܝܢܬܐ ܠܡܨܥܬܗ ܕܡܕܝܢܬܐ ܐܝܟ ܬܪܬܥܣܪܐ ܪܒܘܢ ܓܒܪ̈ܐ ܘܨܒܝܢ ܗܘܘ ܠܡܩܛܠܗ ܠܡܠܟܐ45 Wtedy mieszkańcy miasta w liczbie około stu dwudziestu tysięcy ludzi zebrali się w środku miasta i chcieli króla zamordować.
46 ܘܥܪܩ ܡܠܟܐ ܠܕܪܬܐ ܘܐܚܕܘ ܒܢ̈ܝ ܡܕܝܢܬܐ ܠܡܥ̈ܠܢܐ ܕܡܕܝܢܬܐ ܘܫܪܝܘ ܠܡܩܪܒܘ46 Król schronił się do pałacu. Mieszkańcy miasta opanowali ulice i rozpoczęli walkę.
47 ܘܩܪܐ ܡܠܟܐ ܠܝܗܘ̈ܕܝܐ ܠܥܘܕܪܢܐ ܘܐܬܟܢܫܘ ܠܘܬܗ ܟܠܗܘܢ ܐܟܚܕܐ ܘܐܬܒܕܪܘ ܒܡܕܝܢܬܐ ܘܩܛܠܘ ܒܝܘܡܐ ܗܘ ܥܣܪ ܪ̈ܒܘܢ ܒܢܝܢܫܐ47 Wtedy król przywołał na pomoc Żydów. Wszyscy zwartą gromadą przybyli mu z pomocą, a potem rozdzielili się w mieście. Tego dnia w mieście zabili blisko sto tysięcy ludzi,
48 ܘܐܘܩܕܘܗ ܠܡܕܝܢܬܐ ܘܫܩܠܘ ܒܙܬܐ ܣܓܝܐܬܐ ܒܝܘܡܐ ܗܘ ܘܦܪܩܘ ܠܡܠܟܐ48 ponadto zaś spalili tego dnia miasto i zabrali wiele łupów. W ten sposób ocalili króla.
49 ܘܚܙܘ ܒܢ̈ܝ ܡܕܝܢܬܐ ܕܐܚܕܘܗ ܝܗܘ̈ܕܝܐ ܠܡܕܝܢܬܐ ܐܝܟ ܕܨܒܝܢ ܗܘܘ ܘܐܬܟܪܗܘ ܒܪ̈ܥܝܢܝܗܘܢ ܘܩܥܘ ܩܕܡ ܡܠܟܐ ܒܒܥܘܬܐ ܘܐܡܪܝܢ49 Gdy mieszkańcy miasta przekonali się, że Żydzi w mieście tak postępują, jak im się podoba, upadli na duchu i zwrócili się do króla z prośbą, mówiąc:
50 ܗܒ ܠܢ ܝܡܝܢܐ ܘܢܫܠܘܢ ܝܗܘ̈ܕܝܐ ܕܡܩܪܒܝܢ ܥܡܢ ܘܥܡ ܡܕܝܢܬܐ50 Podaj nam prawicę, a niech Żydzi zaprzestaną walczyć przeciwko nam i przeciwko miastu.
51 ܘܫܕܘ ܙܝܢܗܘܢ ܘܥܒܕܘ ܫܠܡܐ ܘܐܫܬܒܚܘ ܝܗܘ̈ܕܝܐ ܩܕܡ ܡܠܟܐ ܘܩܕܡ ܟܘܠܗܘܢ ܕܒܡܠܟܘܬܗ ܘܗܦܟܘ ܠܐܘܪܫܠܡ ܘܐܝܬ ܥܡܗܘܢ ܒܙܬܐ51 Rzucili więc broń i zawarli pokój. Żydzi zaś chodzili w sławie wobec króla i wobec wszystkich mieszkańców jego królestwa, a potem z wielu łupami powrócili do Jerozolimy.
52 ܘܝܬܒ ܕܡܛܪܝܘܣ ܥܠ ܟܘܪܣܝܐ ܕܡܠܟܘܬܗ ܘܫܠܝܬ ܐܪܥܐ ܩܕܡܘܗܝ52 Król Demetriusz zaś zasiadł na tronie swego królestwa i w całym jego państwie zapanował pokój.
53 ܘܕܓܠ ܟܠ ܕܐܡܪ ܘܐܫܬܚܠܦ ܠܗ ܥܠ ܝܘܢܬܢ ܘܠܐ ܦܪܥܗ ܐܝܟ ܡܪ̈ܗܛܐ ܕܪܗܛ ܒܬܪܗ ܘܐܠܨ ܗܘܐ ܠܗ ܛܒ53 Wtedy złamał wszystkie przyrzeczenia, stał się wrogiem Jonatana; nie wynagrodził go za te dobrodziejstwa, których od niego doznał, ale raczej bardzo go trapił.
54 ܡܢ ܒܬܪ ܗܠܝܢ ܕܝܢ ܗܦܟ ܛܪܝܦܘܢ ܘܐܢܛܝܟܣ ܛܠܝܐ ܙܥܘܪ̈ܐ ܥܡܗ ܘܐܡܠܟ ܘܩܛܪ ܬܓܐ54 Po tych wypadkach powrócił Tryfon mając ze sobą Antiocha, małego jeszcze chłopczyka. Zaczął on królować i włożył na głowę diadem,
55 ܘܐܬܟܢܫܘ ܠܘܬܗ ܟܠܗܘܢ ܚܝ̈ܠܘܬܐ ܐܝܠܝܢ ܕܒܕܪ ܕܡܛܪܝܘܣ ܘܐܩܪܒ ܥܡܗ ܘܥܪܩ ܘܐܬܬܒܪ55 a koło niego zebrali się wszyscy żołnierze, których zwolnił Demetriusz. Walczyli przeciwko niemu, a on został pobity i uciekł.
56 ܘܢܣܒ ܛܪܝܦܘܢ ܦܝ̈ܠܐ ܘܐܚܕܗ ܠܐܢܛܝܘܟܝ56 Tryfon zaś zawładnął bestiami i zdobył Antiochię.
57 ܘܟܬܒ ܐܢܛܝܟܘܣ ܛܠܝܐ ܠܝܘܢܬܢ ܘܐܡܪ ܡܩܝܡ ܐܢܐ ܠܟ ܪܒܘܬ ܟܗܢܘܬܐ ܘܡܩܝܡ ܐܢܐ ܥܠ ܐܪܒܥܐ ܢܡܘ̈ܣܝܢ ܘܕܬܗܘܐ ܪܚܡܐ ܕܡܠܟܐ57 Młody Antioch zaś napisał do Jonatana te słowa: Potwierdzam twoją godność arcykapłana i ustanawiam cię zarządcą nad czterema okręgami. Będziesz jednym z królewskich przyjaciół.
58 ܘܫܕܪ ܠܗ ܕܗܒܐ ܘܫܕܝܬܐ ܘܝܗܒ ܠܗ ܫܘܠܛܢܐ ܕܢܗܘܐ ܫܬܐ ܒܡܐ̈ܢܝ ܕܗܒܐ ܘܕܢܗܘܐ ܠܒܫ ܐܪ̈ܓܘܢܐ ܘܕܢܗܘܘܢ ܠܗ ܦܪ̈ܦܐ ܕܕܗܒܐ58 Przysłał mu też złote naczynia stołowe i dał mu pozwolenie na picie ze złotych kielichów, chodzenie w purpurowej szacie i noszenie złotej sprzączki.
59 ܘܠܐܚܘܗܝ ܫܡܥܘܢ ܐܩܝܡܗ ܫܠܝܛܐ ܡܢ ܫܒܠܬܐ ܕܡܨܪܝܢ ܥܕܡܐ ܠܬܚܘܡܐ ܕܨܘܪ59 Szymona zaś, jego brata, zamianował wodzem na obszarze od Schodów Tyru aż do granic Egiptu.
60 ܘܢܦܩ ܝܘܢܬܢ ܘܡܗܠܟ ܗܘܐ ܒܥܒܪ ܢܗܪܐ ܒܡܕܝ̈ܢܬܐ ܘܐܬܟܢܫܘ ܠܘܬܗ ܟܠܗܘܢ ܚܝܠܘ̈ܬܐ ܕܣܘܪܝ ܠܥܘܕܪܢܐ ܘܐܬܐ ܠܐܫܩܠܘܢ ܘܩܒܠܘܗܝ ܒܢ̈ܝ ܡܕܝܢܬܐ ܒܬܫܒܘܚܬܐ60 Jonatan wyruszył [z Jerozolimy] i przeszedł przez krainę za Rzeką i przez tamtejsze miasta. Całe syryjskie wojsko złączyło się z nim, aby mu pomagać. Gdy przybył do Askalonu, mieszkańcy miasta przywitali go uroczyście.
61 ܘܐܙܠ ܡܢ ܬܡܢ ܠܥܙܐ ܘܐܚܕܘ ܬܪ̈ܥܐ ܒܢ̈ܝ ܡܕܝܢܬܐ ܘܫܪܐ ܥܠܝܗ ܘܐܘܩܕܘܗ ܘܒܙܘ ܐܢܘܢ61 Stamtąd odszedł do Gazy. Mieszkańcy jednak Gazy zamknęli przed nim bramy. Rozłożył się więc obozem wokoło niej, spalił wszystkie podmiejskie miejscowości i zabrał zdobyte w nich łupy.
62 ܘܒܥܘ ܒܢ̈ܝ ܥܙܐ ܡܢ ܝܘܢܬܢ ܘܝܗܒ ܠܗܘܢ ܝܡܝܢܐ ܘܢܣܒ ܒܢ̈ܝ ܪ̈ܘܪܒܢܝܗܘܢ ܠܗܡܝܪ̈ܐ ܘܫܕܪ ܐܢܘܢ ܠܐܘܪܫܠܡ ܘܗܠܟ ܒܐܬܪܐ ܥܕܡܐ ܠܕܪܡܣܘܩ62 Wtedy mieszkańcy Gazy prosili Jonatana o pokój. Podał więc im prawicę, ale jako zakładników wziął synów ich znakomitych obywateli i posłał ich do Jerozolimy. Potem zaś przeszedł przez cały kraj aż do Damaszku.
63 ܘܫܡܥ ܝܘܢܬܢ ܕܐܬܘܪ̈ܒܝ ܚܝ̈ܠܐ ܕܕܡܛܪܝܘܣ ܠܩܕܘܫ ܕܒܓܠܝܠܐ ܒܚܝ̈ܠܘܬܐ ܣܓܝܐ̈ܐ ܘܡܬܪܥܝܢ ܕܢܥܒܪܘܢܗ ܡܢ ܫܘܠܛܢܗ63 Tam Jonatan dowiedział się, że w Kedes Galilejskim przebywają wodzowie Demetriusza wraz z licznym wojskiem i zamierzają pozbawić go władzy.
64 ܘܦܠܓ ܒܗܘܢ ܘܠܐܚܘܗܝ ܫܡܥܘܢ ܫܒܩ ܒܐܬܪܐ64 Wyruszył więc przeciwko nim, a swemu bratu Szymonowi kazał pozostać w kraju.
65 ܘܫܪܐ ܫܡܥܘܢ ܒܝܬ ܫܘܪܐ ܘܡܩܪܒ ܗܘܐ ܥܡܗܘܢ ܝܘܡ̈ܬܐ ܣܓܝܐ̈ܐ ܘܚܒܫ ܐܢܘܢ65 Szymon obległ Bet-Sur i przez długi czas zdobywał tę twierdzę i osaczył ją.
66 ܘܒܥܘ ܡܢܗ ܕܢܣܒ ܝܡܝܢܐ ܘܝܗܒ ܠܗܘܢ ܘܐܦܩ ܐܢܘܢ ܡܢ ܬܡܢ ܘܐܚܕܗ ܠܡܕܝܢܬܐ ܘܐܘܬܒ ܬܡܢ ܡܛܪܬܐ66 Prosili go więc [oblężeni], aby im podał prawicę. Podał im ją, wypędził ich jednak stamtąd, zdobył miasto i umieścił w nim załogę.
67 ܘܝܘܢܬܢ ܘܡܫܪܝܬܗ ܫܪܘ ܥܠ ܝܡܐ ܕܓܢܣܪ ܘܩܕܡܘ ܒܫܦܪܐ ܒܦܩܥܬܐ ܕܚܪܫܬ67 Jonatan zaś ze swoim wojskiem rozłożył się obozem koło jeziora Genezaret. Wczesnym rankiem wyruszyli na równinę Chasor,
68 ܘܗܐ ܡܫܪܝܬܐ ܕܦ̈ܠܫܬܝܐ ܦܓ̣ܥܬ ܒܗܘܢ ܒܦܩܥܬܐ ܘܢܦܩܘ ܥܠܘܗܝ ܡܢ ܒܝܬ ܛܘܪ̈ܐ ܗܢܘܢ ܘܐܪܥܘܗܝ ܡܢ ܩܕܡܘܗܝ68 a oto równiną szło na niego wojsko cudzoziemskie. W górach przygotowano na niego zasadzkę, ci zaś szli wprost na nich.
69 ܘܟܡܐ̈ܢܐ ܩܡܘ ܡܢ ܕܘܟܬܗܘܢ ܘܐܩܪܒܘ ܩܪܒܐ ܘܥܪܩܘ ܕܒܝܬ ܝܘܢܬܢ ܟܘܠܗܘܢ69 Ci, którzy byli w zasadzce, wyszli ze swoich kryjówek i rozpoczęła się bitwa.
70 ܘܠܐ ܐܫܬܚܪ ܡܢܗܘܢ ܐܦ ܠܐ ܚܕ ܐܠܐ ܐܢ ܡܬܝܬܐ ܒܪ ܥܒܕܫܠܘܡ ܘܝܗܘܕܐ ܒܪ ܟܣܦܝ ܪ̈ܒܝ ܚܝ̈ܠܐ ܘܚܝܠܘ̈ܬܐ70 Pouciekali wszyscy, którzy byli koło Jonatana. Nikt z nich nie pozostał z wyjątkiem wojskowych dowódców: Matatiasza, syna Absaloma, i Judy, syna Chalfiego.
71 ܘܨܪܝ ܝܘܢܬܢ ܢܚܬ̈ܘܗܝ ܘܐܪܡܝ ܥܦܪܐ ܒܪܫܗ ܘܨܠܝ71 Jonatan rozdarł szaty, głowę posypał ziemią i modlił się.
72 ܘܐܬܗܦܟ ܥܠܝܗܘܢ ܒܩܪܒܐ ܘܬܒܪ ܐܢܘܢ ܘܥܪܩܘ72 Potem zaś rozpoczął walkę z nimi i pokonał ich, a oni uciekli.
73 ܘܚܒܪ̈ܘܗܝ ܕܥܪܝܩܝܢ ܟܕ ܚܙܘ ܕܬܒܪ ܐܢܘܢ ܘܥܪܩܘ ܗܦܟܘ ܘܐܬܘ ܠܘܬܗ ܘܪܕܦܝܢ ܗܘܘ ܠܗܘܢ ܥܡܗ ܥܕܡܐ ܠܩܕܘܫ ܥܕܡܐ ܠܡܫܪܝܬܗܘܢ ܘܫܪܘ ܬܡܢ73 Gdy ci, którzy uciekli od niego, zobaczyli to, wrócili się do niego i razem z nim ścigali ich aż do Kedes, do ich obozu. Tam się rozłożyli obozem.
74 ܘܢܦܠܘ ܡܢ ܦܠܫ̈ܬܝܐ ܒܝܘܡܐ ܗܘ ܐܝܟ ܬܠܬܐ ܐ̈ܠܦܝܢ ܓܒܪ̈ܝܢ ܘܗܦܟ ܝܘܢܬܢ ܠܐܘܪܫܠܡ74 Spomiędzy cudzoziemców padło tego dnia blisko trzy tysiące żołnierzy. Jonatan zaś powrócił do Jerozolimy.