| 1 Entonces se acercaron a Jesús unos fariseos y escribas de Jerusalén y le preguntaron: | 1 Wtedy przyszli do Jezusa faryzeusze i uczeni w Piśmie z Jerozolimy z zapytaniem: |
| 2 «¿Por qué tus discípulos quebrantan la tradición de nuestros mayores y no se lavan las manos antes de comer?». | 2 Dlaczego Twoi uczniowie postępują wbrew tradycji starszych? Bo nie myją sobie rąk przed jedzeniem. |
| 3 Él les respondió: «¿Por qué quebrantáis vosotros el mandato de Dios en nombre de vuestra tradición? | 3 On im odpowiedział: Dlaczego i wy przestępujecie przykazanie Boże dla waszej tradycji? |
| 4 Pues Dios dijo: “Honra al padre y a la madre” y “El que maldiga al padre o a la madre es reo de muerte”. | 4 Bóg przecież powiedział: Czcij ojca i matkę oraz: Kto złorzeczy ojcu lub matce, niech śmierć poniesie. |
| 5 Pero vosotros decís: “Si uno dice al padre o a la madre: ‘Los bienes con que podría ayudarte son ofrenda sagrada’, | 5 Wy zaś mówicie: Kto by oświadczył ojcu lub matce: Darem [złożonym w ofierze] jest to, co dla ciebie miało być wsparciem ode mnie, |
| 6 ya no tiene que honrar a su padre o a su madre”. Y así invalidáis el mandato de Dios en nombre de vuestra tradición. | 6 ten nie potrzebuje czcić swego ojca ni matki. I tak ze względu na waszą tradycję znieśliście przykazanie Boże. |
| 7 Bien profetizó Isaías de vosotros, hipócritas, diciendo: | 7 Obłudnicy, dobrze powiedział o was prorok Izajasz: |
| 8 “Este pueblo me honra con los labios, pero su corazón está lejos de mí. | 8 Ten lud czci Mnie wargami, lecz sercem swym daleko jest ode Mnie. |
| 9 El culto que me dan está vacío, porque la doctrina que enseñan son preceptos humanos”». | 9 Ale czci mnie na próżno, ucząc zasad podanych przez ludzi. |
| 10 Y, llamando a la gente, les dijo: «Escuchad y entended: | 10 Potem przywołał do siebie tłum i rzekł do niego: Słuchajcie i chciejcie zrozumieć. |
| 11 no mancha al hombre lo que entra por la boca, sino lo que sale de la boca, eso es lo que mancha al hombre». | 11 Nie to, co wchodzi do ust, czyni człowieka nieczystym, ale co z ust wychodzi, to go czyni nieczystym. |
| 12 Se acercaron los discípulos y le dijeron: «¿Sabes que los fariseos se han escandalizado al oírte?». | 12 Wtedy przystąpili do Niego uczniowie i rzekli: Wiesz, że faryzeusze zgorszyli się, gdy usłyszeli to powiedzenie? |
| 13 Respondió él: «La planta que no haya plantado mi Padre celestial, será arrancada de raíz. | 13 On zaś odrzekł: Każda roślina, której nie sadził mój Ojciec niebieski, będzie wyrwana. |
| 14 Dejadlos, son ciegos, guías de ciegos. Y si un ciego guía a otro ciego, los dos caerán en el hoyo». | 14 Zostawcie ich! To są ślepi przewodnicy ślepych. Lecz jeśli ślepy ślepego prowadzi, obaj w dół wpadną. |
| 15 Pedro le dijo: «Explícanos esta parábola». | 15 Wtedy Piotr zabrał głos i rzekł do Niego: Wytłumacz nam tę przypowieść! |
| 16 Él les dijo: «¿También vosotros seguís sin entender? | 16 On rzekł: To i wy jeszcze niepojętni jesteście? |
| 17 ¿No comprendéis que todo lo que entra por la boca pasa al vientre y se expulsa en la letrina?, | 17 Nie rozumiecie, że wszystko, co wchodzi do ust, do żołądka idzie i wydala się na zewnątrz. |
| 18 pero lo que sale de la boca brota del corazón; y esto es lo que hace impuro al hombre, | 18 Lecz to, co z ust wychodzi, pochodzi z serca, i to czyni człowieka nieczystym. |
| 19 porque del corazón salen pensamientos perversos, homicidios, adulterios, fornicaciones, robos, difamaciones, blasfemias. | 19 Z serca bowiem pochodzą złe myśli, zabójstwa, cudzołóstwa, czyny nierządne, kradzieże, fałszywe świadectwa, przekleństwa. |
| 20 Estas cosas son las que hacen impuro al hombre. Pero el comer sin lavarse las manos no hace impuro al hombre». | 20 To właśnie czyni człowieka nieczystym. To zaś, że się je nie umytymi rękami, nie czyni człowieka nieczystym. |
| 21 Jesús salió y se retiró a la región de Tiro y Sidón. | 21 Potem Jezus odszedł stamtąd i podążył w stronę Tyru i Sydonu. |
| 22 Entonces una mujer cananea, saliendo de uno de aquellos lugares, se puso a gritarle: «Ten compasión de mí, Señor Hijo de David. Mi hija tiene un demonio muy malo». | 22 A oto kobieta kananejska, wyszedłszy z tamtych okolic, wołała: Ulituj się nade mną, Panie, Synu Dawida! Moja córka jest ciężko dręczona przez złego ducha. |
| 23 Él no le respondió nada. Entonces los discípulos se le acercaron a decirle: «Atiéndela, que viene detrás gritando». | 23 Lecz On nie odezwał się do niej ani słowem. Na to podeszli Jego uczniowie i prosili Go: Odpraw ją, bo krzyczy za nami! |
| 24 Él les contestó: «Solo he sido enviado a las ovejas descarriadas de Israel». | 24 Lecz On odpowiedział: Jestem posłany tylko do owiec, które poginęły z domu Izraela. |
| 25 Ella se acercó y se postró ante él diciendo: «Señor, ayúdame». | 25 A ona przyszła, upadła przed Nim i prosiła: Panie, dopomóż mi! |
| 26 Él le contestó: «No está bien tomar el pan de los hijos y echárselo a los perritos». | 26 On jednak odparł: Niedobrze jest zabrać chleb dzieciom a rzucić psom. |
| 27 Pero ella repuso: «Tienes razón, Señor; pero también los perritos se comen las migajas que caen de la mesa de los amos». | 27 A ona odrzekła: Tak, Panie, lecz i szczenięta jedzą z okruszyn, które spadają ze stołów ich panów. |
| 28 Jesús le respondió: «Mujer, qué grande es tu fe: que se cumpla lo que deseas». En aquel momento quedó curada su hija. | 28 Wtedy Jezus jej odpowiedział: O niewiasto wielka jest twoja wiara; niech ci się stanie, jak chcesz! Od tej chwili jej córka była zdrowa. |
| 29 Desde allí Jesús se dirigió al mar de Galilea, subió al monte y se sentó en él. | 29 Stamtąd podążył Jezus dalej i przyszedł nad Jezioro Galilejskie. Wszedł na górę i tam siedział. |
| 30 Acudió a él mucha gente llevando tullidos, ciegos, lisiados, sordomudos y muchos otros; los ponían a sus pies y él los curaba. | 30 I przyszły do Niego wielkie tłumy, mając z sobą chromych, ułomnych, niewidomych, niemych i wielu innych, i położyli ich u nóg Jego, a On ich uzdrowił. |
| 31 La gente se admiraba al ver hablar a los mudos, sanos a los lisiados, andar a los tullidos y con vista a los ciegos, y daban gloria al Dios de Israel. | 31 Tłumy zdumiewały się widząc, że niemi mówią, ułomni są zdrowi, chromi chodzą, niewidomi widzą. I wielbiły Boga Izraela. |
| 32 Jesús llamó a sus discípulos y les dijo: «Siento compasión de la gente, porque llevan ya tres días conmigo y no tienen qué comer. Y no quiero despedirlos en ayunas, no sea que desfallezcan en el camino». | 32 Lecz Jezus przywołał swoich uczniów i rzekł: Żal Mi tego tłumu! Już trzy dni trwają przy Mnie, a nie mają co jeść. Nie chcę ich puścić zgłodniałych, żeby kto nie zasłabł w drodze. |
| 33 Los discípulos le dijeron: «¿De dónde vamos a sacar en un despoblado panes suficientes para saciar a tanta gente?». | 33 Na to rzekli Mu uczniowie: Skąd tu na pustkowiu weźmiemy tyle chleba żeby nakarmić takie mnóstwo? |
| 34 Jesús les dijo: «¿Cuántos panes tenéis?». Ellos contestaron: «Siete y algunos peces». | 34 Jezus zapytał ich: Ile macie chlebów? Odpowiedzieli: Siedem i parę rybek. |
| 35 Él mandó a la gente que se sentara en el suelo. | 35 Polecił ludowi usiąść na ziemi; |
| 36 Tomó los siete panes y los peces, pronunció la acción de gracias, los partió y los fue dando a los discípulos, y los discípulos a la gente. | 36 wziął siedem chlebów i ryby, i odmówiwszy dziękczynienie, połamał, dawał uczniom, uczniowie zaś tłumom. |
| 37 Comieron todos hasta saciarse y recogieron las sobras: siete canastos llenos. | 37 Jedli wszyscy do sytości, a pozostałych ułomków zebrano jeszcze siedem pełnych koszów. |
| 38 Los que comieron eran cuatro mil hombres, sin contar mujeres y niños. | 38 Tych zaś, którzy jedli, było cztery tysiące mężczyzn, nie licząc kobiet i dzieci. |
| 39 Despidió a la multitud, montó en la barca y se dirigió a la región de Magadán. | 39 Potem odprawił tłumy, wsiadł do łodzi i przybył w granice Magedan. |