| 1 Havia então em Cesareia um homem chamado Cornélio, centurião da coorte chamada Itálica, | 1 W Cezarei mieszkał pewien człowiek imieniem Korneliusz, setnik z kohorty zwanej Italską, |
| 2 religioso e temente a Deus com toda a sua casa, o qual dava muitas esmolas ao povo e orava a Deus assiduamente. | 2 pobożny i "bojący się Boga" wraz z całym swym domem. Dawał on wielkie jałmużny ludowi i zawsze modlił się do Boga. |
| 3 Este viu claramente numa visão, cerca da hora nona, que um anjo de Deus se apresentava diante dele e lhe dizia: "Cornélio." | 3 Około dziewiątej godziny dnia ujrzał wyraźnie w widzeniu anioła Pańskiego, który wszedł do niego i powiedział: Korneliuszu! |
| 4 Ele, fixando os olhos no anjo, possuído de temor, disse: "Que é isto, Senhor?" O anjo respondeu-lhe: "As tuas orações e as tuas esmolas subiram como um memorial à presença de Deus. | 4 On zaś wpatrując się w niego z lękiem zapytał: Co, panie? Odpowiedział mu: Modlitwy twoje i jałmużny stały się ofiarą, która przypomniała ciebie Bogu. |
| 5 Agora envia homens a Jope e manda vir um certo Simão, que tem por sobrenome Pedro, | 5 A teraz poślij ludzi do Jafy i sprowadź niejakiego Szymona, zwanego Piotrem! |
| 6 o qual se encontra hospedado em casa de um tal Simão, curtidor, cuja casa fica junto ao mar." | 6 Jest on gościem pewnego Szymona, garbarza, który ma dom nad morzem. |
| 7 Tendo-se retirado o anjo que lhe falava, (Cornélio) chamou dois dos seus criados e um soldado temente a Deus, daqueles que estavam às suas ordens, | 7 Kiedy znikł anioł, który z nim mówił, [Korneliusz] zawołał dwóch domowników i pobożnego żołnierza spośród swoich podwładnych. |
| 8 e, tendo-lhes contado tudo isto, os enviou a Jope. | 8 Opowiedział im wszystko i posłał ich do Jafy. |
| 9 No dia seguinte, indo eles em viagem e estando perto da cidade, subiu Pedro à parte superior da casa para fazer oração, cerca da hora sexta. | 9 Następnego dnia, gdy oni byli w drodze i zbliżali się do miasta, wszedł Piotr na dach, aby się pomodlić. Była mniej więcej szósta godzina. |
| 10 Como tivesse fome, quis comer. Mas, enquanto lho preparavam, caiu em êxtase: | 10 Odczuwał głód i chciał coś zjeść. Kiedy przygotowywano mu posiłek, wpadł w zachwycenie. |
| 11 viu o céu aberto, e descer um objecto, semelhante a um grande lençol, suspenso pelos quatro cantos, que baixava para a terra, | 11 Widzi niebo otwarte i jakiś spuszczający się przedmiot, podobny do wielkiego płótna czterema końcami opadającego ku ziemi. |
| 12 no qual havia de todos os quadrúpedes, répteis da terra e aves do céu. | 12 Były w nim wszelkie zwierzęta czworonożne, płazy naziemne i ptaki powietrzne. |
| 13 Ouviu esta voz: "Levanta-te, Pedro, mata e come." | 13 Zabijaj, Piotrze, i jedz! - odezwał się do niego głos. |
| 14 Mas Pedro disse: "De nenhum modo. Senhor, porque nunca comi nada manchado ou impuro." | 14 O nie, Panie! Bo nigdy nie jadłem nic skażonego i nieczystego - odpowiedział Piotr. |
| 15 Mas a voz tornou-lhe segunda vez a dizer: "Não chames impuro ao que Deus declarou puro." | 15 A głos znowu po raz drugi do niego: Nie nazywaj nieczystym tego, co Bóg oczyścił. |
| 16 Isto repetiu-se três vezes, e logo o objecto foi retirado para o céu. | 16 Powtórzyło się to trzy razy i natychmiast wzięto ten przedmiot do nieba. |
| 17 Enquanto Pedro estava incerto dentro de si sobre o que queria significar a visão que tinha tido, eis que os homens enviados por Cornélio, perguntando pela casa de Simão, chegaram à porta. | 17 Kiedy Piotr zastanawiał się, co może oznaczać widzenie, które miał, przed bramą stanęli wysłańcy Korneliusza, dopytawszy się o dom Szymona. |
| 18 Tendo chamado, perguntaram se estava ali hospedado Simão, que tinha por sobrenome Pedro. | 18 Czy przebywa tu w gościnie Szymon, zwany Piotrem? - pytali głośno. |
| 19 Estando Pedro a pensar na visão, disse-lhe o Espírito: "Eis três homens que te procuram. | 19 Kiedy Piotr rozmyślał jeszcze nad widzeniem, powiedział do niego Duch: Poszukuje cię trzech ludzi. |
| 20 Levanta-te, pois, desce e vai com eles sem duvidar, porque fui eu que os enviei." | 20 Zejdź więc i idź z nimi bez wahania, bo Ja ich posłałem. |
| 21 Descendo Pedro para ir ter com os homens, disse: "Aqui me tendes, sou eu quem buscais; qual é a causa por que viestes aqui?" | 21 Piotr zszedł do owych ludzi i powiedział: Ja jestem tym, którego szukacie. Z jaką sprawą przybyliście? |
| 22 Eles disseram: "O centurião Cornélio, homem justo e temente a Deus, tido em consideração por toda a nação dos Judeus, recebeu ordem de um anjo santo para te mandar chamar a sua casa, para ouvir as tuas palavras." | 22 A oni odpowiedzieli: Setnik Korneliusz, człowiek sprawiedliwy i bogobojny, o czym zaświadczyć może cała ludność żydowska, otrzymał polecenie od anioła świętego, aby cię wezwał do swego domu i wysłuchał tego, co mu powiesz. |
| 23 Então (Pedro), mandando-os entrar, os hospedou. No dia seguinte, levantando-se, partiu com eles, em companhia de alguns irmãos de Jope. | 23 [Piotr] więc zaprosił ich do wnętrza i ugościł. A następnego dnia wyruszył razem z nimi w towarzystwie niektórych braci z Jafy. |
| 24 No dia seguinte, entraram em Cesareia. Cornélio estava-os esperando, tendo convidado os seus parentes e mais íntimos amigos. | 24 Nazajutrz wszedł do Cezarei. Korneliusz oczekiwał ich, zwoławszy swych krewnych i najbliższych przyjaciół. |
| 25 Quando Pedro estava para entrar, saiu Cornélio a recebê-lo, prostrando-se a seus pés. | 25 A kiedy Piotr wchodził, Korneliusz wyszedł mu na spotkanie, padł mu do nóg i oddał mu pokłon. |
| 26 Mas Pedro o levantou, dizendo: "Levanta-te, que eu também sou um homem." | 26 Piotr podniósł go ze słowami: Wstań, ja też jestem człowiekiem. |
| 27 E, conversando com ele, entrou em casa, onde encontrou muitas pessoas reunidas. | 27 Rozmawiając z nim, wszedł i zastał licznie zgromadzonych. |
| 28 Disse-lhes: "Vós sabeis como é coisa abominável, para um homem judeu, o unir-se a um estrangeiro ou aproximar-se dele; mas Deus mostrou-me que a nenhum homem chamasse manchado ou impuro. | 28 Przemówił więc do nich: Wiecie, że zabronione jest Żydowi przestawać z cudzoziemcem lub przychodzić do niego. Lecz Bóg mi pokazał, że nie wolno żadnego człowieka uważać za skażonego lub nieczystego. |
| 29 Por isso vim sem hesitação, logo que fui chamado. Pergunto, pois, por que motivo me chamastes?" | 29 Dlatego też wezwany przybyłem bez sprzeciwu. Zapytuję więc: po co mnie sprowadziliście? |
| 30 Cornélio disse: "Faz hoje quatro dias que eu estava orando em minha casa, à hora nona, quando apareceu diante de mim um homem de vestes resplandecentes, que me disse: | 30 Korneliusz odpowiedział: Cztery dni temu, gdy modliłem się o godzinie dziewiątej w swoim domu, stanął przede mną mąż w lśniącej szacie |
| 31 Cornélio, a tua oração foi atendida, e as tuas esmolas foram lembradas na presença de Deus. | 31 i rzekł: "Korneliuszu, twoja modlitwa została wysłuchana i Bóg wspomniał na twoje jałmużny. |
| 32 Manda, pois, a Jope chamar Simão, que tem por sobrenome Pedro, o qual está hospedado em casa de Simão, curtidor, junto do mar. | 32 Poślij więc do Jafy i wezwij Szymona, zwanego Piotrem. Jest on gościem w domu Szymona garbarza, nad morzem". |
| 33 Por isso mandei imediatamente chamar-te, e tu fizeste bem em vir. Agora todos nós, reunidos aqui, na presença de Deus, estamos dispostos a ouvir tudo o que o Senhor te ordenou que nos digas." | 33 Posłałem więc natychmiast do ciebie, a ty dobrze zrobiłeś, żeś przyszedł. Teraz my wszyscy stoimy przed Bogiem, aby wysłuchać wszystkiego, co Pan tobie polecił. |
| 34 Então Pedro, tomando a palavra, disse: "Na verdade reconheço que Deus não faz acepção de pessoas, | 34 Wtedy Piotr przemówił w dłuższym wywodzie: Przekonuję się, że Bóg naprawdę nie ma względu na osoby. |
| 35 mas que, em qualquer nação, aquele que o teme e pratica a justiça, lhe é agradável. | 35 Ale w każdym narodzie miły jest Mu ten, kto się Go boi i postępuje sprawiedliwie. |
| 36 Deus enviou a sua palavra aos filhos de Israel, anunciando-lhes a boa nova da paz por meio de Jesus Cristo, que é o Senhor de todos. | 36 Posłał swe słowo synom Izraela, zwiastując im pokój przez Jezusa Chrystusa. On to jest Panem wszystkich. |
| 37 Sabeis o que aconteceu por toda a Judeia, começando pela Galileia, depois do baptismo que João pregou: | 37 Wiecie, co się działo w całej Judei, począwszy od Galilei, po chrzcie, który głosił Jan. |
| 38 Como Deus ungiu com o Espírito Santo e com poder a Jesus de Nazaré, o qual andou, de lugar em lugar, fazendo bem e sarando todos os oprimidos do demônio, porque Deus era com ele. | 38 Znacie sprawę Jezusa z Nazaretu, którego Bóg namaścił Duchem Świętym i mocą. Dlatego że Bóg był z Nim, przeszedł On dobrze czyniąc i uzdrawiając wszystkich, którzy byli pod władzą diabła. |
| 39 Nós somos testemunhas de tudo o que ele fez no país dos Judeus e em Jerusalém; mas mataram-no, suspendendo-o num madeiro. | 39 A my jesteśmy świadkami wszystkiego, co zdziałał w ziemi żydowskiej i w Jerozolimie. Jego to zabili, zawiesiwszy na drzewie. |
| 40 Deus, porém, ressuscitou-o, ao terceiro dia, e fez que se manifestasse, | 40 Bóg wskrzesił Go trzeciego dnia i pozwolił Mu ukazać się |
| 41 não a todo o povo, mas às testemunhas que Deus tinha escolhido antes, a nós que comemos e bebemos com ele, depois que ressuscitou dos mortos. | 41 nie całemu ludowi, ale nam, wybranym uprzednio przez Boga na świadków, którzyśmy z Nim jedli i pili po Jego zmartwychwstaniu. |
| 42 Mandou-nos pregar ao povo e dar testemunho de que ele é o que Deus constituiu juiz dos vivos e dos mortos. | 42 On nam rozkazał ogłosić ludowi i dać świadectwo, że Bóg ustanowił Go sędzią żywych i umarłych. |
| 43 Dele dão este testemunho todos os profetas: todo o que crê nele, recebe por meio do seu nome, a remissão dos pecados." | 43 Wszyscy prorocy świadczą o tym, że każdy, kto w Niego wierzy, przez Jego imię otrzymuje odpuszczenie grzechów. |
| 44 Estando Pedro ainda proferindo estas palavras, desceu o Espírito Santo sobre todos os que ouviam a pregação. | 44 Kiedy Piotr jeszcze mówił o tym, Duch Święty zstąpił na wszystkich, którzy słuchali nauki. |
| 45 E os fiéis circuncisos, que tinham ido com Pedro, admiraram-se de ver que a graça do Espírito Santo foi também difundida sobre os gentios, | 45 I zdumieli się wierni pochodzenia żydowskiego, którzy przybyli z Piotrem, że dar Ducha Świętego wylany został także na pogan. |
| 46 porque os ouviam falar línguas e glorificar a Deus. Então Pedro disse: | 46 Słyszeli bowiem, że mówią językami i wielbią Boga. |
| 47 "Porventura pode alguém recusar a água do baptismo àqueles que receberam o Espírito Santo como nós?" | 47 Wtedy odezwał się Piotr: Któż może odmówić chrztu tym, którzy otrzymali Ducha Świętego tak samo jak my? |
| 48 E mandou que fossem baptizados em nome de Jesus Cristo. Então rogaram-lhe que ficasse alguns dias com eles. | 48 I rozkazał ochrzcić ich w imię Jezusa Chrystusa. Potem uprosili go, aby zabawił "u nich" jeszcze kilka dni. |