A példabeszédek könyve 13

KÁLDI-NEOVULGÁTA	Biblia Tysiąclecia
1 A bölcs fiú hallgat atyjára, az arcátlan pedig nem hallgat a korholásra.	1 Syn mądry miłuje karcenie, naśmiewca nie słucha nagany.
2 Mindenki a szája gyümölcsétől lakik jól, a csalárdok lelke azonban igaztalan.	2 Z owocu swych ust spożywa się dobro, a gwałtem się sycą przewrotni.
3 Aki vigyáz a szájára, megóvja lelkét, aki meggondolatlan beszédében, bajba jut.	3 Kto ust swych strzeże - ten strzeże życia, kto usta rozwiera - zgubi sam siebie.
4 Akar is, nem is a lusta, de meghízik a dolgos.	4 Serce leniwego czeka bez skutku, a pilnych zamiary stale się spełniają.
5 Az igaz gyűlöli a hazug beszédet, a gonosz pedig csúfságot művel, és restelkedést okoz.	5 Prawy się brzydzi słowem przewrotnym, źle i haniebnie czyni występny.
6 Az igazság óvja a feddhetetlennek útját, a gonoszság ellenben elejti a bűnöst.	6 Prawość strzeże dróg niewinnego - a grzeszników powala nieprawość.
7 Az egyik kelleti magát, holott semmije sincsen, a másik adja a szegényt, és mellette dúsgazdag.	7 Jeden udaje bogacza - nie mając niczego, [inny] udaje nędzarza - a opływa w dobra.
8 A férfi lelkének váltsága a gazdagsága, a szegény azonban nem hall fenyegetést.	8 Bogactwo okupem za życie człowieka, lecz tyran pogróżek nie słucha.
9 Az igazak lámpása vígan lobog, a gonoszok mécsese pedig kialszik.	9 Wesoło błyszczy światło sprawiedliwych, a lampa niewiernych przygasa.
10 A kevélyek között mindig háborúság van, a megfontoltakat azonban bölcsesség vezérli.	10 Skutkiem pychy stale są kłótnie, u szukających rady jest mądrość.
11 A sietve harácsolt vagyon elillan, a kézzel, apránként gyűjtött pedig gyarapszik.	11 Przepadnie bogactwo podstępnie zagarnięte, a krok za krokiem zdobywane - rośnie.
12 Hosszú várakozás a szívet beteggé teszi, a teljesedő kívánság azonban az élet fája.	12 Przewlekłe czekanie jest raną dla duszy, ziszczone pragnienie jest drzewem życia.
13 Aki intő szót megvet, pusztulást von magára, aki a parancsot megbecsüli, üdvösségre lel. Az álnok lelkek bűnökben tévelyegnek, az igazak pedig irgalmasok és könyörülnek.	13 Kto gardzi nakazem, ten szkodę ponosi, nagrodę otrzyma, kto rozkaz szanuje.
14 A bölcsnek tanítása élet forrása, mert visszatart a halálos csapdától.	14 Nauka mądrego jest źródłem życia, by sideł śmierci uniknąć.
15 A bölcs belátás kedvessé tesz, de az álnokok útja örvénybe taszít.	15 Prawdziwy rozum zjednywa życzliwość, droga wiarołomnych niestała.
16 Az okos mindent ésszel tesz, a dőre pedig kitálalja balgaságát.	16 Roztropny czyni wszystko z rozwagą, a dureń ujawnia głupotę.
17 Gonosz küldönc bajba juttat, de a megbízható követ orvosság.	17 Poseł nikczemny wtrąca w niedolę, wierny posłaniec - lekarstwem.
18 Szegénység és gyalázat éri azt, aki elhagyja a fegyelmet, de dicséretet szerez, aki enged a dorgálónak.	18 W biedzie jest i hańbie, kto gardzi karnością, we czci zaś - kto strzeże upomnień.
19 Teljesülő kívánság: csemege a léleknek, felhagyni a rosszal: csömör a balgáknak.	19 Spełnione pragnienie ukoi duszę, wstrętne głupiemu - od zła się odwrócić.
20 Aki bölcsekkel jár, maga is bölcs lesz, aki balgákkal barátkozik, hasonló lesz hozzájuk.	20 Kto z mądrym przestaje - nabywa mądrości, towarzysz głupców poniesie szkodę.
21 A bűnösöket balsors üldözi, az igazaknak pedig jóval fizetnek.	21 Nieszczęście pędzi za grzesznikami, a szczęście nagrodą dla prawych.
22 Fiakra és unokákra hagyja a jámbor az örökségét, de a bűnös vagyona az igaznak van eltéve.	22 Mąż dobry zostawi dziedzictwo wnukom, dobrym przypadnie majątek grzeszników.
23 Az atyák új szántásán sok az élelem, de másoknak gyűlik az, ha nincsen okosság.	23 Świeża uprawa ubogich da wiele żywności, majątek niszczeje bezprawiem.
24 Aki kíméli a pálcát, gyűlöli fiát, aki pedig szereti, szüntelen fenyíti.	24 Nie kocha syna, kto rózgi żałuje, kto kocha go - w porę go karci.
25 Az igaz ehet, amíg jól nem lakik, a gonoszok gyomra azonban üres marad.	25 Mąż prawy ma w bród pożywienia, żołądek niewiernych głód cierpi.