| 1 Słowa Agura, syna Jake z Massa. Mowa tego człowieka do Itiela, do Itiela i Ukala. | 1 ܡ̈ܠܘܗܝ ܕܐܓܘܪ ܒܪ ܝܩܝ ܕܩܒܠ ܢܒܝܘܬܐ ܘܐܬܡܨܝ ܚܝܠܐ ܘܐܡܪ ܠܐܬܠܝܐܝܠ |
| 2 Jestem najgłupszy z ludzi, nie mam ludzkiej zdolności, | 2 ܡܛܠ ܕܚܣܝܪ ܗܘ ܪܥܝܢܝ ܘܠܝܬ ܒܝ ܣܘܟܠܐ ܕܒܢ̈ܝ ܐܢܫܐ |
| 3 nie nabyłem mądrości, wiedza Świętego mi obca. | 3 ܘܠܐ ܝܕܥܬ ܚܟܡܬܐ ܘܠܐ ܝܠܦܬ ܝܕܥܬܐ ܕܩܕܝܫ̈ܐ |
| 4 Kto wstąpił do nieba i zstąpił? Kto zebrał wiatr w swoje garście? Kto wody owinął płaszczem? Kto krańce ziemi utworzył? Jakie jest jego imię? - A jakie syna? Wiadomo ci może? | 4 ܐܡܪ ܠܝ ܡܢܘ ܣܠܩ ܠܫܡܝܐ ܘܢܚܬ ܘܡܢܘ ܐܚܕ ܪܘܚܐ ܒܚ̈ܘܦܢܘܗܝ ܘܡܢܘ ܨܪ ܡ̈ܝܐ ܒܫܘܫܦܐ ܘܡܢܘ ܐܩܝܡ ܟܠܗܘܢ ܥܒܪ̈ܝܗ̇ ܕܐܪܥܐ ܐܝܢܘ ܫܡܗ ܘܐܝܢܘ ܫܡܐ ܕܒܪܗ ܐܢ ܝܕܥ ܐܢܬ |
| 5 Każde słowo Boga w ogniu wypróbowane, tarczą jest dla tych, co Doń się uciekają. | 5 ܟܠܗܘܢ ܡܐܡܪ̈ܘܗܝ ܕܐܠܗܐ ܓܒܝ̈ܢ ܘܡܣܝܥ ܠܐܝܠܝܢ ܕܬܟܝܠܝܢ ܥܠܘܗܝ |
| 6 Do słów Jego nic nie dodawaj, by cię nie skarał: nie uznał za kłamcę. | 6 ܠܐ ܬܘܣܦ ܥܠ ܡ̈ܠܘܗܝ ܕܠܐ ܢܟܣܟ ܘܬܬܟܕܒ |
| 7 Proszę Cię o dwie rzeczy, nie odmów mi - proszę - nim umrę: | 7 ܬܪ̈ܬܝܢ ܫܐܠܬ ܡܢܟ ܠܐ ܬܟܠܐ ܡܢܝ ܥܕܠܐ ܐܡܘܬ |
| 8 Kłamstwo i fałsz oddalaj ode mnie, nie dawaj mi bogactwa ni nędzy, żyw mnie chlebem niezbędnym, | 8 ܐܪܚܩ ܡܢܝ ܣܪܝܩܘܬܐ ܘܡܡܠܠܐ ܟܕܒܐ ܘܡܣܟܢܘܬܐ ܘܥܘܬܪܐ ܠܐ ܬܬܠ ܠܝ ܗܒ ܠܝ ܥܘܡܪܐ ܡܣܬܝ |
| 9 bym syty nie stał się niewiernym, nie rzekł: A któż jest Pan? lub z biedy nie począł kraść i imię mego Boga znieważać. | 9 ܕܠܐ ܐܣܒܥ ܘܐܟܕܒ ܘܐܡܪ ܡܢܘ ܡܪܝܐ ܘܕܠܐ ܐܬܡܣܟܢ ܘܐܓܢܘܒ ܘܐܡܐ ܒܫܡܗ ܕܐܠܗܝ |
| 10 Nie oczerniaj sługi przed panem, by cię nie przeklął, byś nie poniósł kary. | 10 ܠܐ ܬܫܠܡ ܥܒ̣ܕܐ ܠܡܪ̈ܘܗܝ ܕܠܐ ܢܠܘܛܟ ܘܬܬܚܝܒ |
| 11 Jest plemię, co ojcu złorzeczy i matce nie chce błogosławić. | 11 ܠܕܪܐ ܕܐ̈ܒܗܘܗܝ ܢܨܚܐ ܘܠܐܡܗ ܠܐ ܢܒܪܟ |
| 12 Jest plemię w swych oczach niewinne, a nie jest obmyte z brudów. | 12 ܕܪܐ ܕܕܟܐ ܒܥܝܢ̈ܝ ܢܦܫܗ ܘܡܢ ܨܐܬܗ ܠܐ ܐܬܬܫܝܓ |
| 13 Jest plemię o wzroku wyniosłym, powieki ma w górę wzniesione. | 13 ܕܪܐ ܡܐ ܕܪ̈ܡܢ ܥܝ̈ܢܘܗܝ ܘܬܡܪ̈ܘܗܝ ܡܫܩܠ |
| 14 Jest plemię o zębach jak miecze, o zębach trzonowych jak noże, by wygryźć uciemiężonych z kraju, a spośród ludzi nędzarzy. | 14 ܕܪܐ ܕܣܦܣܪ̈ܐ ܐ̈ܢܝܢ ܫܢ̈ܘܗܝ ܘܣܟܝܢܝ̈ܬܐ ܢܝ̈ܒܘܗܝ ܠܡܐܟܠ ܡܣ̈ܟܢܐ ܕܐܪܥܐ ܘܒܝ̇ܫ̈ܐ ܕܒܢܝ̈ܢܫܐ |
| 15 Pijawka ma dwie córki: Przynieś! Przynieś! Trzy rzeczy są nigdy nie syte, cztery nie mówią: Dość: | 15 ܠܥܠܘܩܐ ܬܠܬ ܗ̈ܘܝ ܠܗ ܒܢ̈ܢ ܚܒܝ̈ܒܢ ܬܠܬ ܐܢܝ̈ܢ ܕܠܐ ܣܒ̈ܥܢ ܘܕܐܪܒܥ ܠܐ ܐܡܪܐ ܟܕܘ |
| 16 Szeol, niepłodne łono, ziemia wody niesyta, ogień, co nie mówi: Dość. | 16 ܫܝܘܠ ܘܐܚܕܬ ܪ̈ܚܡܝܗ̇ ܘܐܪܥܐ ܠܐ ܣܒܥܐ ܡ̈ܝܐ ܘܢܘܪܐ ܠܐ ܐܡܪܐ ܟܕܘ |
| 17 Oko, co ojca wyśmiewa, gardzi posłuchem dla matki - niech kruki nad rzeką wydziobią lub niech je zjedzą orlęta! | 17 ܥܝܢܐ ܕܓܚܟܐ ܥܠ ܐܒܘܗ̇ ܘܫܝܛܐ ܣܝܒܘܬܐ ܕܐܡܗ̇ ܢܚܨܘܢܗ̇ ܥܘܪ̈ܒܐ ܕܢܚܠܐ ܘܢܐܟܠܘܢܗ̇ ܒܢ̈ܝ ܢܫܪܐ |
| 18 Trzech rzeczy pojąć nie mogę, a czterech nie znam: | 18 ܬܠܬ ܐ̈ܢܝܢ ܕܟܣ̈ܝܢ ܡܢܝ ܘܕܐܪ̈ܒܥ ܠܐ ܝܕܥܬ ܐ̈ܢܝܢ |
| 19 drogi orła po niebie, drogi węża po skale, drogi okrętu po morzu, drogi mężczyzny u młodej kobiety. | 19 ܐܘܪܚܐ ܕܢܫܪܐ ܒܫܡܝܐ ܘܐܘܪܚܐ ܕܚܘܝܐ ܥܠ ܫܘܥܐ ܘܐܘܪܚܐ ܕܐܠܦܐ ܒܠܒܗ ܕܝܡܐ ܘܐܘܪܚܐ ܕܓܒܪܐ ܒܥܠܝܡܘܬܗ |
| 20 Tak postępuje cudzołożnica: zjadła, obtarła swe usta i rzekła: źle nie zrobiłam. | 20 ܗܟܢܐ ܗܝ ܐܘܪܚܗ̇ ܕܐܢܬܬܐ ܓܝܪܬܐ ܐܟܠܐ ܘܡܟܦܪܐ ܦܘܡܗ̇ ܘܐܡܪܐ ܡܕܡ ܠܐ ܥܒܕܬ |
| 21 Pod trzema rzeczami drży ziemia i czterech znieść nie może: | 21 ܬܚܝܬ ܬܠܬ ܙܝܥܐ ܐܪܥܐ ܘܬܚܝܬ ܐܪ̈ܒܥ ܠܐ ܡܫܟܚܐ ܠܡܣܝܒܪܘ |
| 22 pod niewolnikiem, gdy królem zostanie; pod głupcem, gdy je do syta; | 22 ܬܚܝܬ ܥܒ̣ܕܐ ܟܕ ܢܡܠܟ ܘܬܚܝܬ ܣܟܠܐ ܕܣܒܥ ܠܚܡܐ |
| 23 pod pogardzaną, gdy żoną i panią zostanie; pod sługą - dziedziczką po pani. | 23 ܘܬܚܝܬ ܣܢܘܐܬܐ ܕܗܘܝܐ ܠܓܒܪܐ ܘܬܚܝܬ ܐܡܬܐ ܕܡܦܩܐ ܠܡܪܬܗ̇ |
| 24 Są na ziemi cztery istoty małe, lecz najrozumniejsze z mądrych: | 24 ܐܪ̈ܒܥ ܐ̈ܢܝܢ ܕܙܥܘܪ̈ܝܢ ܒܐܪܥܐ ܘܗ̈ܢܝܢ ܚ̈ܟܝܡܢ ܡܢ ܚ̈ܟܝܡܐ |
| 25 lud mrówczy, chociaż bez siły, a w lecie nazbiera żywności; | 25 ܫ̈ܘܫܡܢܐ ܕܚܝܠܐ ܠܝܬ ܒܗܘܢ ܘܡܛܝܒܝܢ ܡܢ ܩܝܛܐ ܠܚܡܗܘܢ |
| 26 góraliki, lud wprawdzie niemocny, ale w skale mieszkania zakłada; | 26 ܘܚܓ̈ܣܐ ܕܒܨܝܪܝܢ ܒܚܝܠܐ ܘܥܒܕܝܢ ܠܗܘܢ ܒܬ̈ܐ ܒܫ̈ܘܥܐ |
| 27 szarańcza, która choć nie ma króla, cała wyrusza w porządku; | 27 ܘܩܡ̈ܨܐ ܕܡܠܟܘ ܠܝܬ ܠܗܘܢ ܘܡܬܟܢܫܝܢ ܟܠܗܘܢ ܐܝܟ ܚܕܐ |
| 28 jaszczurka, co nie da się schwycić rękami, a mieszka w pałacach królewskich. | 28 ܘܐܡܩܬܐ ܕܡܣܒܟܐ ܒܐܝ̈ܕܝܗ̇ ܘܥܡܪܐ ܒܒ̈ܬܐ ܕܡ̈ܠܟܐ |
| 29 Trzy rzeczy krok mają wspaniały, a cztery chód mają wyniosły: | 29 ܬܠܬ ܐ̈ܢܝܢ ܕܬܪ̈ܝܨܢ ܗ̈ܠܟܬܗܝܢ ܘܕܐܪ̈ܒܥ ܫܦܝܪ ܡܗ̈ܠܟܢ |
| 30 lew najdzielniejszy wśród zwierząt, przed niczym się nie cofa; | 30 ܓܘܪܝܐ ܕܐܪܝܐ ܓܢܒܪ ܗܘ ܡܢ ܟܠܗ̇ ܒܥܝܪܐ ܘܠܐ ܕܚܠ ܘܠܐ ܗܦܟ ܡܢ ܟܘܠܗ̇ ܒܥܝܪܐ |
| 31 kogut, co dumnie chodzi wśród kur; koń bojowy lub kozioł, i król, z którym jest lud [ jego]. | 31 ܘܐܒܟܐ ܕܡܙܕܪܟܠ ܒܝܢ̈ܬ ܬܪ̈ܢܓܠܬܐ ܘܬܝܫܐ ܕܐܙܠ ܒܪܝܫ ܓܙܪܐ ܘܡܠܟܐ ܕܡܡܠܠ ܒܝܬ ܥܡ̈ܡܐ |
| 32 Bezmyślnie uniosłeś się dumą? Po namyśle - rękę na usta! | 32 ܠܐ ܬܪܓ ܕܠܐ ܬܨܛܥܪ ܘܠܐ ܬܘܫܛ ܐܝܕܟ ܠܦܘܡܟ ܒܥܬܐ |
| 33 Bo uciskanie mleka daje masło, uciskanie nosa wywoła krew, uciskanie gniewu - wywoła kłótnie. | 33 ܡܢ ܫܘܡܢܗ ܕܚܠܒܐ ܢܦܩܐ ܚܐܘܬܐ ܘܐܢ ܬܟܒܘܫ ܐܝܕܟ ܥܠ ܚܛܬܐ ܢܦܘܩ ܕܡܐ ܗܟܢܐ ܡܢ ܚܪܝܢܐ ܕܐ̈ܦܐ ܢܦܩ ܕܝܢܐ |