| 1 Filistyni zgromadzili swe wojska na wojnę: zebrali się w Soko, leżącym w ziemi Judy, a obóz rozbili między Soko i Azeka niedaleko od Efes-Dammim. | 1 Or les Philistins, assemblant de nouveau leurs troupes pour combattre Israël, se réunirent à Socho de Juda, et campèrent entre Socho et Azéca, sur les confins de Dommim. |
| 2 Natomiast Saul i Izraelici zgromadzili się i rozłożyli obozem w Dolinie Terebintu, przygotowując się do walki z Filistynami. | 2 De leur côté, Saül et les enfants d'Israël s'étant aussi assemblés, vinrent dans la vallée du Térébinthe, et mirent leur armée en bataille pour combattre les Philistins. |
| 3 Filistyni stali u zbocza jednej góry, po jednej stronie, Izraelici zaś na zboczu innej góry, po drugiej stronie, a oddzielała ich dolina. | 3 Les Philistins étaient d'un côté, sur une montagne ; Israël était de l'autre côté, sur une autre montagne ; et il y avait une vallée entre eux. |
| 4 Wtedy wystąpił z obozu filistyńskiego pewien harcownik imieniem Goliat, pochodzący z Gat. Był wysoki na sześć łokci i jedną piędź. | 4 Or un homme qui était bâtard (de père inconnu) sortit du camp des Philistins. Il s'appelait Goliath ; il était de Geth, et il avait six coudées et un(e ?) palme de haut. |
| 5 Na głowie miał hełm z brązu, ubrany zaś był w łuskowy pancerz z brązu o wadze pięciu tysięcy syklów. | 5 Il avait un casque d'airain sur la tête ; il était revêtu d'une cuirasse à écailles, qui pesait cinq mille sicles d'airain. |
| 6 Miał również na nogach nagolenice z brązu oraz brązowy, zakrzywiony nóż w ręku. | 6 Il avait aux cuisses (jambes) des cuissards (bottes) d'airain, et un bouclier d'airain lui couvrait les épaules. |
| 7 Drzewce włóczni jego było jak wał tkacki, a jej grot ważył sześćset syklów żelaza. Poprzedzał go też [giermek] niosący tarczę. | 7 La hampe de sa lance était comme l'ensouple des tisserands, et le fer de sa lance pesait six cents sicles de fer ; et son écuyer marchait devant lui. |
| 8 Stanąwszy naprzeciw, krzyknął w kierunku wojsk izraelskich te słowa: Po co się ustawiacie w szyku bojowym? Czyż ja nie jestem Filistynem, a wy sługami Saula? Wybierzcie spośród siebie człowieka, który by przeciwko mnie wystąpił. | 8 Et se tenant debout en face des bataillons d'Israël, il leur criait : Pourquoi venez-vous combattre en bataille rangée ? Ne suis-je pas Philistin, et vous serviteurs de Saül ? Choisissez un homme d'entre vous, et qu'il vienne se battre seul à seul. |
| 9 Jeżeli zdoła ze mną walczyć i pokona mnie, staniemy się waszymi niewolnikami, jeżeli zaś ja zdołam go zwyciężyć, wy będziecie naszymi niewolnikami i służyć nam będziecie. | 9 S'il ose se battre contre moi et qu'il m'ôte la vie, nous serons vos esclaves ; mais si j'ai l'avantage sur lui, et si je le tue, vous serez nos esclaves, et vous nous serez assujettis. |
| 10 Potem dodał Filistyn: Oto urągałem dzisiaj wojsku izraelskiemu. Dajcie mi człowieka, będziemy z sobą walczyć. | 10 Et ce Philistin disait : J'ai défié aujourd'hui toute l'armée d'Israël, et je leur ai dit : Donnez-moi un homme, et qu'il vienne se battre contre moi. |
| 11 Gdy Saul i wszyscy Izraelici usłyszeli słowa Filistyna, przelękli się i przestraszyli bardzo. | 11 (Mais) Saül et tous les Israélites, entendant ce Philistin parler de la sorte, étaient frappés de stupeur, et tremblaient extrêmement. |
| 12 Dawid był synem Efratejczyka, tego, który pochodził z Betlejem judzkiego, a nazywał się Jesse i miał ośmiu synów. W czasach Saula był on stary i podeszły [w latach] "pośród mężów". | 12 Or David était fils de cet Ephrathéen de Bethléhem de Juda, nommé Isaï, dont il a été parlé auparavant, qui avait huit fils, et qui était vieux et avancé en âge au temps de Saül. |
| 13 Trzej starsi synowie Jessego wyruszyli, udając się za Saulem na wojnę. Ci trzej synowie, którzy wyruszyli na wojnę, nosili imiona: najstarszy Eliab, drugi Abinadab, a trzeci Szamma. | 13 (Mais) Les trois plus grands de ses fils avaient suivi Saül à l'armée ; l'aîné de ces trois, qui étaient allés à la guerre, s'appelait Eliab, le second Abinadab, et le troisième Samma. |
| 14 Dawid był najmłodszy, trzej starsi wyruszyli za Saulem. | 14 (Or) David était le plus jeune de tous. Et lorsque les trois aînés eurent suivi Saül, |
| 15 [Dawid] często odchodził od Saula, aby pasać owce swojego ojca w Betlejem. | 15 il était revenu d'auprès de Saül, et était allé à Bethléhem pour mener paître le troupeau de son père. |
| 16 Tymczasem Filistyn ciągle wychodził z rana i wieczorem i stawał tak przez czterdzieści dni. | 16 Cependant ce (le) Philistin se présentait au combat le matin et le soir, et cela dura pendant quarante jours. |
| 17 Raz rzekł Jesse do swego syna Dawida: Weź dla swych braci efę prażonych ziaren, dziesięć chlebów i zanieś prędko braciom do obozu! | 17 Or Isaï dit à David son fils : Prends pour tes frères un éphi de farine (grains rôtis) et ces dix pains, et cours à eux jusqu'au camp. |
| 18 Zaniesiesz też dziesięć krążków sera dowódcy oddziału, zapytasz się swych braci o powodzenie i odbierzesz ich żołd. | 18 Porte aussi ces dix fromages pour leur maître de camp (au tribun). Vois comment tes frères se portent, et sache en quelle compagnie ils sont. |
| 19 Saul jest z nimi i wszyscy Izraelici w Dolinie Terebintu i walczą z Filistynami. | 19 Or Saül et ces (les) fils d'Isaï, et tous les enfants d'Israël combattaient contre les Philistins dans la vallée du Térébinthe. |
| 20 Wstał więc Dawid wcześnie rano, powierzając owce stróżowi, i zabrawszy [zapasy], poszedł według polecenia Jessego. Kiedy zbliżył się do obozowiska, wojsko wyruszyło na pole walki i wznosiło wojenny okrzyk. | 20 David, s'étant donc levé dès la pointe du jour, laissa à un homme (gardien) le soin de son troupeau, et s'en alla portant son fardeau, selon l'ordre qu'Isaï lui avait donné. Il vint au lieu appelé Magala, où l'armée s'était avancée pour livrer la bataille ; et l'on entendait les cris pour signal du combat. |
| 21 Izraelici ustawili swe szyki bojowe, tak samo i Filistyni: szyk naprzeciw szyku. | 21 Car Israël avait rangé en bataille toutes ses troupes ; et les Philistins étaient en ligne de l'autre côté. |
| 22 Dawid zrzuciwszy z siebie niesiony ciężar i oddawszy go w opiekę strażnikowi taboru, pobiegł na pole walki. Gdy przybył, pozdrowił swoich braci. | 22 David, ayant donc laissé ce qu'il avait apporté entre les mains du gardien des bagages, courut au lieu du combat, et s'enquit de l'état de ses frères, et s'ils se portaient bien. |
| 23 Podczas tej rozmowy z nimi wystąpił z szyków filistyńskich właśnie ów harcownik imieniem Goliat, Filistyn z Gat, i wygłaszał owe słowa. Usłyszał je Dawid. | 23 Tandis qu'il parlait encore, ce Philistin de Geth, appelé Goliath, qui était bâtard (de père inconnu), sortit du camp des Philistins ; et David lui entendit proférer ses mêmes paroles. |
| 24 Wszyscy natomiast ludzie Izraela, zobaczywszy tego człowieka, uciekali przed nim i bali się go bardzo. | 24 (Or) Tous les Israélites, ayant vu Goliath, s'enfuirent devant lui tremblants de peur. |
| 25 Zawołał jeden z Izraelitów: Czy widzieliście tego człowieka, który występuje? Występuje on po to, by urągać Izraelowi. Tego jednak, kto go pokona, król obsypie bogactwem, a córkę swą odda mu za żonę, rodzinę zaś jego uczyni wolną od danin w Izraelu. | 25 Et quelqu'un d'Israël se mit à dire : Voyez-vous cet homme qui se présente au combat ? Il vient pour insulter (défier) Israël. Si quelqu'un le tue, le roi le comblera de richesses, lui donnera sa fille en mariage, et rendra la maison de son père exempte de tribut dans Israël. |
| 26 Odezwał się Dawid do stojących obok niego ludzi: Co uczynią takiemu, który pokona tego Filistyna i odejmie hańbę od Izraela? Kto to jest ten nieobrzezany Filistyn, który urąga wojsku Boga żywego? | 26 Et David dit à ceux qui étaient auprès de lui : Que donnera-t-on à celui qui tuera ce Philistin, et qui ôtera l'opprobre d'Israël ? Car qui est ce Philistin incirconcis, pour insulter ainsi l'armée du Dieu vivant ? |
| 27 Lud powtórzył mu te słowa na potwierdzenie, co uczynią człowiekowi, który go pokona. | 27 Et le peuple lui répétait les mêmes choses, en disant : On donnera telle récompense à celui qui l'aura tué. |
| 28 Gdy starszy jego brat, Eliab, usłyszał, że Dawid rozmawiał z ludźmi, uniósł się gniewem na Dawida i zawołał: Po co tu przyszedłeś? Komu zostawiłeś ową małą trzodę na pustyni? Znam ja pychę i złość twojego serca: przybyłeś tu, aby tylko przypatrzyć się walce. | 28 Mais Eliab, frère aîné de David, l'ayant entendu parler ainsi avec d'autres, s'irrita contre lui, et lui dit : Pourquoi es-tu venu, et pourquoi as-tu abandonné dans le désert ce peu de brebis ? Je sais quel est ton orgueil et la malignité de ton cœur, et que tu n'es venu ici que pour voir le combat. |
| 29 Dawid odrzekł: Cóż teraz uczyniłem? Wszak to było tylko słowo. | 29 David lui dit : Qu'ai-je fait ? N'est-il pas permis de parler ? |
| 30 Oddaliwszy się od niego, skierował się gdzie indziej i wypytywał się podobnymi słowami. Odpowiedzieli mu ludzie jak poprzednio. | 30 Et il se détourna un peu de lui, pour aller vers un autre, et il dit la même chose ; et le peuple lui répondit comme auparavant. |
| 31 Słyszano te słowa, które wypowiedział Dawid; doniesiono Saulowi, kazał go więc przyprowadzić. | 31 Or ces paroles de David furent entendues, et on les répéta devant Saül. |
| 32 Rzekł Dawid do Saula: Niech pan mój się nie trapi! Twój sługa pójdzie stoczyć walkę z tym Filistynem. | 32 Et Saül l'ayant fait venir en sa présence, David lui dit : Que personne n'aie peur de ce Philistin ; moi votre serviteur, j'irai et je le combattrai. |
| 33 Saul odpowiedział Dawidowi: To niemożliwe, byś stawił czoło temu Filistynowi i walczył z nim. Ty jesteś jeszcze chłopcem, a on wojownikiem od młodości. | 33 (Et) Saül lui dit : Tu ne saurais résister à ce Philistin, ni combattre contre lui ; parce que tu es un enfant, tandis qu'il est un homme de guerre depuis sa jeunesse. |
| 34 Odrzekł Dawid Saulowi: Kiedy sługa twój pasał owce u swojego ojca, a przyszedł lew lub niedźwiedź i porwał owcę ze stada, | 34 David répondit à Saül : Lorsque votre serviteur conduisait le troupeau de son père, il venait quelquefois un lion ou un ours, qui emportait un bélier du milieu du troupeau ; |
| 35 wtedy biegłem za nim, uderzałem na niego i wyrywałem mu ją z paszczęki, a kiedy on na mnie napadał, chwytałem go za szczękę, biłem i uśmiercałem. | 35 et alors je courais après eux, je les battais, et j'arrachais la proie de leur gueule ; et lorsqu'ils se jetaient sur moi, je les prenais à la gorge, je les étranglais et les tuais. |
| 36 Sługa twój kładł trupem lwy i niedźwiedzie, nieobrzezany Filistyn będzie jak jeden z nich, gdyż urągał wojskom Boga żywego. | 36 C'est ainsi que votre serviteur a tué un lion et un ours, et ce Philistin incirconcis sera comme l'un deux. J'irai contre lui, et je ferai cesser l'opprobre du peuple. Car qu'est ce Philistin incirconcis, pour oser maudire l'armée du Dieu vivant ? |
| 37 Powiedział jeszcze Dawid: Pan, który wyrwał mnie z łap lwów i niedźwiedzi, wybawi mnie również z ręki tego Filistyna. Rzekł więc Saul do Dawida: Idź, niech Pan będzie z tobą! | 37 Et David ajouta : Le Seigneur qui m'a délivré de la griffe du lion et de la patte (des griffes) de l'ours, me délivrera aussi de la main de ce Philistin. Saül dit donc à David : Va, et que le Seigneur soit avec toi. |
| 38 Saul ubrał Dawida w swoją zbroję: włożył na jego głowę hełm z brązu i opiął go pancerzem. | 38 Il le revêtit ensuite de ses armes, lui mit sur la tête un casque d'airain, et l'arma d'une cuirasse. |
| 39 Przypiął też Dawid miecz na swą szatę i próbował chodzić, gdyż jeszcze nie nabrał wprawy. Po czym oświadczył Dawid Saulowi: Nie potrafię się w tym poruszać, gdyż nie nabrałem wprawy. I zdjął to Dawid z siebie. | 39 Et David, ayant ceint l'épée de Saül par-dessus ses vêtements, se mit à essayer s'il pourrait marcher avec ces armes, car il ne l'avait pas fait jusqu'alors. Et il dit à Saül : Je ne saurais marcher ainsi, parce que je n'y suis pas accoutumé. Ayant donc quitté ces armes, |
| 40 Wziął w ręce swój kij, wybrał sobie pięć gładkich kamieni ze strumienia, włożył je do torby pasterskiej, którą miał zamiast kieszeni, i z procą w ręce skierował się ku Filistynowi. | 40 il prit le bâton qu'il avait toujours à la main ; il choisit dans le torrent cinq pierres très polies, et les mit dans sa panetière de berger ; et tenant à la main sa fronde, il marcha contre le Philistin. |
| 41 Filistyn przybliżał się coraz bardziej do Dawida, a giermek jego szedł przed nim. | 41 (Or) Le Philistin s'avança aussi, et s'approcha de David, ayant devant lui son écuyer. |
| 42 Gdy Filistyn popatrzył i przyjrzał się Dawidowi, wzgardził nim dlatego, że był młodzieńcem, i to rudym, o pięknym wyglądzie. | 42 Et lorsqu'il eut aperçu David, et qu'il l'eut envisagé (regardé), voyant que c'était un jeune homme, blond (roux) et fort beau, il le méprisa, |
| 43 I rzekł Filistyn do Dawida: Czyż jestem psem, że przychodzisz do mnie z kijem? Złorzeczył Filistyn Dawidowi [przyzywając na pomoc] swoich bogów. | 43 et lui dit : Suis-je un chien, pour que tu viennes à moi avec un bâton ? Et ayant maudit David en jurant par ses dieux, |
| 44 Filistyn zawołał do Dawida: Zbliż się tylko do mnie, a ciało twoje oddam ptakom powietrznym i dzikim zwierzętom. | 44 il ajouta : Viens à moi, et je donnerai ta chair aux oiseaux du ciel, et aux bêtes de la terre. |
| 45 Dawid odrzekł Filistynowi: Ty idziesz na mnie z mieczem, dzidą i zakrzywionym nożem, ja zaś idę na ciebie w imię Pana Zastępów, Boga wojsk izraelskich, którym urągałeś. | 45 Mais David dit au Philistin : Tu viens à moi avec l'épée, la lance, et le bouclier ; mais moi je viens à toi au nom du Seigneur des armées, du Dieu des troupes d'Israël, auxquelles (que) tu as insulté (défiées) aujourd'hui. |
| 46 Dziś właśnie odda cię Pan w moją rękę, pokonam cię i utnę ci głowę. Dziś oddam trupy wojsk filistyńskich na żer ptactwu powietrznemu i dzikim zwierzętom: niech się przekona cały świat, że Bóg jest w Izraelu. | 46 (Aujourd'hui) Le Seigneur te livrera entre mes mains ; je te tuerai, et je te couperai la tête ; et je donnerai aujourd'hui les cadavres des Philistins aux oiseaux du ciel et aux bêtes de la terre ; afin que toute la terre sache qu'il y a un Dieu dans Israël, |
| 47 Niech wiedzą wszyscy zebrani, że nie mieczem ani dzidą Pan ocala. Ponieważ jest to wojna Pana, On więc odda was w nasze ręce. | 47 et que toute cette multitude d'hommes reconnaisse que ce n'est point par l'épée ni par la lance que le Seigneur sauve ; car il est l'arbitre de la guerre, et c'est lui qui vous livrera entre nos mains. |
| 48 I oto, gdy wstał Filistyn, szedł i zbliżał się coraz bardziej ku Dawidowi, Dawid również pobiegł szybko na pole walki naprzeciw Filistyna. | 48 Le Philistin s'avança donc et marcha contre David. Et lorsqu'il s'en fut rapproché, David se hâta, et courut contre lui pour le combattre. |
| 49 Potem sięgnął Dawid do torby pasterskiej i wyjąwszy z niej kamień, wypuścił go z procy, trafiając Filistyna w czoło, tak że kamień utkwił w czole i Filistyn upadł twarzą na ziemię. | 49 Il mit la main dans sa panetière, il en prit une pierre, la lança avec sa fronde, et en frappa le Philistin au front. La pierre s'enfonça dans le front du Philistin, et il tomba le visage contre terre. |
| 50 Tak to Dawid odniósł zwycięstwo nad Filistynem procą i kamieniem; trafił Filistyna i zabił go, nie mając w ręku miecza. | 50 Ainsi David remporta la victoire sur le Philistin, avec une fronde et une pierre ; il le renversa par terre et le tua. Et comme il n'avait point d'épée à la main, |
| 51 Dawid podbiegł i stanął nad Filistynem, chwycił jego miecz, i dobywszy z pochwy, dobił go; odrąbał mu głowę. Gdy spostrzegli Filistyni, że ich wojownik zginął, rzucili się do ucieczki. | 51 il courut, et se jeta sur le Philistin ; il prit son épée, la tira du fourreau, et acheva de lui ôter la vie en lui coupant la tête. Et les Philistins voyant que le plus vaillant d'entre eux était mort, s'enfuirent. |
| 52 Powstali mężowie Izraela i Judy, wydali okrzyk wojenny i ścigali Filistynów aż do Gat i bram Ekronu; a trupy filistyńskie leżały na drodze z Szaaraim aż do Gat i Ekronu. | 52 Et les Israélites et ceux de Juda se levant avec un grand cri, les poursuivirent jusqu'à la vallée et aux portes d'Accaron. Et plusieurs des Philistins tombèrent percés de coups dans le chemin de Saraïm jusqu'à Geth et Accaron. |
| 53 Izraelici wracając potem z pościgu za Filistynami, złupili ich obóz. | 53 Les enfants d'Israël, étant revenus après avoir poursuivi les Philistins, pillèrent leur camp. |
| 54 Dawid zaś zabrał głowę Filistyna i przeniósł ją do Jerozolimy, a zbroję umieścił w przybytku. | 54 Et David prit la tête du Philistin et la porta à Jérusalem, mais il mit ses armes dans sa tente (son tabernacle). |
| 55 Gdy Saul zauważył Dawida wychodzącego do walki z Filistynem, zapytał Abnera, dowódcy wojska: Czyim synem jest ten chłopiec, Abnerze? Abner odrzekł: Na życie twej duszy, królu, nie wiem. | 55 Lorsque Saül vit David qui marchait pour combattre le Philistin, il dit à Abner, général de son armée : Abner, de quelle famille est ce jeune homme ? Abner lui répondit : Seigneur, je vous jure que (Votre âme vit !, note) je n'en sais rien. |
| 56 Król dał rozkaz: Masz się dowiedzieć, czyim synem jest ten młodzieniec. | 56 Et le roi lui dit : Informe-toi de qui ce jeune homme est fils. |
| 57 Kiedy Dawid wrócił po zabiciu Filistyna, wziął go Abner i przedstawił Saulowi. W ręce niósł on głowę Filistyna. | 57 Et lorsque David fut revenu du combat, après avoir tué le Philistin, Abner l'amena et le présenta à Saül ; David avait à la main la tête du Philistin. |
| 58 I zapytał go Saul: Czyim jesteś synem, młodzieńcze? Dawid odrzekł: Jestem synem sługi twego, Jessego z Betlejem. | 58 Et Saül dit à David : Jeune homme, de quelle famille es-tu ? David lui répondit : Je suis fils de votre serviteur Isaï, le Bethléhémite. |
