| 1 Inaczej rzecz się ma z tym, co duszę swoją przykłada do rozważania Prawa [Boga] Najwyższego. Badać on będzie mądrość wszystkich starożytnych, a czas wolny poświęci proroctwom. | 1 O sábio procura cuidadosamente a sabedoria de todos os antigos, e aplica-se ao estudo dos profetas. |
| 2 Zachowa opowiadania ludzi znakomitych i wnikać będzie w tajniki przypowieści - | 2 Guarda no coração as narrativas dos homens célebres, e penetra ao mesmo tempo nos mistérios das máximas. |
| 3 wyszukiwać będzie ukryte znaczenie przysłów i zajmować się będzie zagadkami przypowieści. | 3 Penetra nos segredos dos provérbios, e vive com o sentido oculto das parábolas. |
| 4 Znakomitościom będzie oddawał usługi i pokaże się przed panującymi. Przebiegać będzie ziemię obcych narodów, bo zechce doświadczyć dobra i zła między ludźmi. | 4 Exerce o seu cargo no meio dos poderosos, e comparece perante aqueles que governam. |
| 5 Postara się pilnie, by od samego ranka zwrócić się do Pana, który go stworzył, i przed Najwyższego zaniesie swą prośbę. Otworzy usta swe w modlitwie i błagać będzie za swoje grzechy. | 5 Viaja pela terra de povos estrangeiros, para reconhecer o que há do bem e do mal entre os homens. |
| 6 Jeżeli Pan Wielki zechce, napełni go duchem rozumu, on zaś słowa mądrości swej jakby deszcz wyleje i w modlitwie wychwalać Go będzie. | 6 Desde o alvorecer aplica o coração à vigília para se unir ao Senhor que o criou, e ora na presença do Altíssimo. |
| 7 Sam pokieruje swoją radą i rozumem, nad ukrytymi Jego tajemnicami zastanawiać się będzie. | 7 Abre sua boca para orar, e pede perdão de seus pecados, |
| 8 Wyłoży swą naukę o umiejętności postępowania i Prawem Przymierza Pana chlubić się będzie. | 8 pois se for da vontade do Senhor que é grande, ele o cumulará do espírito de inteligência. |
| 9 Wielu chwalić będzie jego rozum i na wieki nie będzie zapomniany, nie zatrze się pamięć o nim, a imię jego żyć będzie z pokolenia w pokolenie. | 9 Então ele espargirá como uma chuva palavras de sabedoria, e louvará o Senhor em sua oração. |
| 10 Mądrość jego opowiadać będą narody, a zgromadzenie wychwalać go będzie. | 10 O Senhor orientará seus conselhos e seus ensinamentos, e ele meditará nos mistérios (divinos). |
| 11 Za życia zostawi imię [większe] niż tysiąc [innych], które po śmierci jeszcze wzrośnie. | 11 Ensinará ele próprio o conhecimento de sua doutrina. Porá sua glória na lei da aliança do Senhor. |
| 12 Jeszcze, zastanowiwszy się, mówić będę, albowiem mam wiele myśli, jak księżyc w pełni. | 12 Muitos homens louvarão sua sabedoria: jamais cairá ela no esquecimento. |
| 13 Posłuchajcie mnie, pobożni synowie, rozwijajcie się jak róża rosnąca nad strumieniem wody! | 13 A sua memória não desaparecerá; seu nome será repetido de geração em geração. |
| 14 Wydajcie przyjemną woń jak kadzidło, rozwińcie się jak kwiat lilii, podnieście głos i śpiewajcie pieśń, wychwalajcie Pana z powodu wszystkich dzieł Jego! | 14 As nações proclamarão sua sabedoria, a assembléia apregoará seu louvor. |
| 15 Oddajcie chwałę Jego imieniu! Podziękujcie Mu przez wysławianie przy dźwięku harf i wszelkich instrumentów muzycznych! A tak powiecie w dziękczynieniu: | 15 Enquanto viver, terá maior nome que mil outros, e, quando repousar, será feliz. |
| 16 Wszystkie dzieła Pana są bardzo piękne, a każdy rozkaz Jego w swoim czasie jest wykonany. Nie można mówić: Cóż to? Dlaczego tamto? Wszystko bowiem się pozna w swoim czasie. | 16 Refletirei ainda para contá-lo, pois estou cheio de um entusiasmo |
| 17 Na Jego wezwanie woda stanęła jak spiętrzony wał, a na słowo ust Jego powstały niezmierzone oceany. | 17 que diz: Ouvi-me, rebentos divinos, desabrochai como uma roseira plantada à beira das águas; |
| 18 Na Jego rozkaz stanie się to wszystko, co Mu się podoba, i nikt nie może przeszkodzić, gdy spieszy z pomocą. | 18 como o Líbano, espargi suave aroma, |
| 19 Czyny wszystkich ludzi są przed Nim i nic nie może się ukryć przed Jego oczami. | 19 dai flores como o lírio, exalai perfume e estendei graciosa folhagem. Cantai cânticos e bendizei o Senhor nas suas obras. |
| 20 On wzrokiem sięga od wieku do wieku i nic nie jest dla Niego dziwne. | 20 Dai ao seu nome magníficos elogios, glorificai-o com a voz de vossos lábios, com os cânticos de vossos lábios e a música das harpas. Direis assim à guisa de louvor: |
| 21 Nie można mówić: Cóż to? Dlaczego tamto? Wszystko bowiem zostało stworzone w zamierzonym celu. | 21 Todas as obras do Senhor são excelentes; |
| 22 Błogosławieństwo Jego jak rzeka pokryło suchą ziemię i napoiło ją jak potop. | 22 à sua voz conteve-se a água amontoada, a uma palavra de sua boca as águas ajuntaram-se como em reservatórios. |
| 23 Gniew zaś Jego wypędził narody i obrócił miejsca nawodnione w słoną pustynię. | 23 À sua ordem, fez-se calmaria, e a salvação que ele dá não será mesquinha. |
| 24 Jak dla sprawiedliwych drogi Jego są proste, tak dla bezbożnych pełne przeszkód. | 24 São-lhe apresentadas as ações de todos os viventes, nada é oculto aos seus olhos. |
| 25 Jak od początku dobro zostało przeznaczone dla dobrych, tak zło - dla grzeszników. | 25 Seu olhar abrange de um século a outro: nada é maravilhoso para ele. |
| 26 Rzeczy pierwszej potrzeby dla życia człowieka - to: woda, ogień, żelazo i sól, mąka pszenna, mleko i miód, krew winogron, oliwa i odzienie: | 26 Não se deve dizer: O que é isso, o que é aquilo? Pois todas as coisas serão examinadas a seu tempo. |
| 27 wszystko to służy bogobojnym ku dobremu, grzesznikom zaś obróci się na nieszczęście. | 27 A bênção dele é como um rio que transborda; |
| 28 Są wichry, które stworzone zostały jako narzędzie pomsty, gniewem swym wzmocnił On ich smagania, w czasie zniszczenia wywierają swą siłę i uśmierzają gniew Tego, który je stworzył. | 28 como o dilúvio inundou a terra inteira, assim a sua cólera será a sorte dos povos que não o procuram. |
| 29 Ogień, grad, głód i śmierć - wszystko to w celu pomsty zostało stworzone. | 29 Assim como ele transformou as águas em aridez e ressecou a terra, e o seu comportamento é determinado pelo deles, assim, em sua ira, seu comportamento é motivo de queda para os pecadores. |
| 30 Kły dzikich zwierząt, skorpiony i żmije, miecz mściwy - ku zagładzie bezbożnych - | 30 Assim como os bens, desde o princípio, foram criados para os bons, assim os bens e os males o foram para os maus. |
| 31 radują się Jego rozkazem, gotowe są na ziemi służyć według potrzeby - i gdy przyjdzie czas, nie przekroczą polecenia. | 31 As coisas mais necessárias à vida do homem são: a água, o fogo, o ferro, o sal, o leite, o pão da flor de farinha, o mel, a uva, o azeite e o vestuário: |
| 32 Dlatego od początku byłem o tym przekonanyprzemyślałem i na piśmie zostawiłem: | 32 todas essas coisas são bens para os fiéis, mas tornam-se males para os ímpios e os pecadores. |
| 33 wszystkie dzieła Pana są dobre, w odpowiedniej chwili dostarcza On wszystkiego, czego potrzeba. | 33 Há espíritos que foram criados para a vingança: aumentaram seus tormentos pelo seu furor. |
| 34 Nie można mówić: To od tamtego gorsze, albowiem wszystko uznane będzie za dobre w swoim czasie. | 34 No tempo do extermínio manifestarão sua força, e apaziguarão a fúria daquele que os criou. |
| 35 A teraz ustami i z całego serca śpiewajcie i wychwalajcie imię Pana! | 35 Fogo, granizo, fome e morte, tudo isso foi criado para a vingança, |
| 36 como também os dentes dos animais, os escorpiões, as serpentes, e a espada vingadora destinada ao extermínio dos ímpios. |
| 37 Todas essas coisas se regozijam com as ordens do Senhor, e mantêm-se prontas sobre a terra para servir oportunamente, e, chegando o tempo, não omitirão uma só de suas palavras. |
| 38 Por isso, desde o princípio estou firme em minhas idéias; refleti e as escrevi. |
| 39 Todas as obras do Senhor são boas; ele põe cada coisa em prática quando chega o tempo. |
| 40 Não há razão para dizer: Isto é pior do que aquilo, porque todas as coisas serão achadas boas a seu tempo. |
| 41 E agora, de todo o coração e com a boca, cantai e bendizei o nome do Senhor! |
