Księga Estery 9

Biblia Tysiąclecia	Revised Standard Version Catholic Edition
1 W dwunastym miesiącu, to jest w miesiącu Adar, trzynastego w nim dnia, gdy rozszedł się dekret króla i rozkaz jego, co miał być wypełniony w dniu, w którym spodziewali się wrogowie Żydów, że będą panowali nad nimi, zmieniło się wszystko, ponieważ Żydzi zapanowali nad tymi, którzy ich nienawidzili.	1 Now in the twelfth month, which is the month of Adar, on the thirteenth day of the same, when the king's command and edict were about to be executed, on the very day when the enemies of the Jews hoped to get the mastery over them, but which had been changed to a day when the Jews should get the mastery over their foes,
2 I zgromadzili się Żydzi we wszystkich miastach swoich, we wszystkich państwach króla Aswerusa, aby podnieść rękę na tych, którzy pragnęli ich zguby. Nikt nie stawił im czoła, ponieważ strach przed nimi padł na wszystkie narody.	2 the Jews gathered in their cities throughout all the provinces of King Ahasuerus to lay hands on such as sought their hurt. And no one could make a stand against them, for the fear of them had fallen upon all peoples.
3 Wszyscy zaś książęta państw, satrapowie i namiestnicy, i zarządcy spraw króla podtrzymywali Żydów, bo padł na nich strach przed Mardocheuszem.	3 All the princes of the provinces and the satraps and the governors and the royal officials also helped the Jews, for the fear of Mordecai had fallen upon them.
4 Mardocheusz bowiem był wielki w domu królewskim i sława jego rosła po wszystkich państwach, tak że Mardocheusz wzrastał i coraz to większy się stawał.	4 For Mordecai was great in the king's house, and his fame spread throughout all the provinces; for the man Mordecai grew more and more powerful.
5 Tak pokonali Żydzi wszystkich swoich wrogów przez uderzenie mieczem, przez zabójstwa i zagładę, i zrobili z nienawidzącymi ich wszystko, co chcieli.	5 So the Jews smote all their enemies with the sword, slaughtering, and destroying them, and did as they pleased to those who hated them.
6 Na zamku w Suzie zabili Żydzi i wycięli pięciuset mężczyzn.	6 In Susa the capital itself the Jews slew and destroyed five hundred men,
7 I zabili Parszandatę, i Dalfona, i Aspatę,	7 and also slew Par-shan-datha and Dalphon and Aspatha
8 i Poratę, i Adalię, i Aridatę,	8 and Poratha and Adalia and Aridatha
9 i Parmasztę, i Arisaja, i Aridaja, i Wajezatę -	9 and Parmashta and Arisai and Aridai and Vaizatha,
10 dziesięciu synów Hamana, syna Hammedaty, dręczyciela Żydów, ale na majątek ich nie wyciągnęli ręki.	10 the ten sons of Haman the son of Hammedatha, the enemy of the Jews; but they laid no hand on the plunder.
11 W tym samym dniu dowiedział się król o liczbie zabitych na zamku w Suzie.	11 That very day the number of those slain in Susa the capital was reported to the king.
12 Król rzekł do królowej Estery: W Suzie na zamku Żydzi zabili i wytracili pięciuset mężów i dziesięciu synów Hamana. A w pozostałych państwach króla, co uczynili? I jakie jest jeszcze twoje życzenie, a będzie dane tobie, i co za pragnienie dalsze, a stanie się?	12 And the king said to Queen Esther, "In Susa the capital the Jews have slain five hundred men and also the ten sons of Haman. What then have they done in the rest of the king's provinces! Now what is your petition? It shall be granted you. And what further is your request? It shall be fulfilled."
13 I rzekła Estera: Jeśli królowi to się podoba, to niech pozwolą także jutro Żydom, którzy są w Suzie, na działanie według dekretu z dnia dzisiejszego, aby mogli dziesięciu synów Hamana powiesić na szubienicy.	13 And Esther said, "If it please the king, let the Jews who are in Susa be allowed tomorrow also to do according to this day's edict. And let the ten sons of Haman be hanged on the gallows."
14 I rzekł król: Niech się tak stanie! I wydano zarządzenie w Suzie, i dziesięciu synów Hamana powieszono.	14 So the king commanded this to be done; a decree was issued in Susa, and the ten sons of Haman were hanged.
15 A Żydzi, którzy byli w Suzie, zgromadzili się także w dniu czternastym miesiąca Adar i zabili w Suzie trzystu mężczyzn, ale na majątek ich nie wyciągnęli ręki.	15 The Jews who were in Susa gathered also on the fourteenth day of the month of Adar and they slew three hundred men in Susa; but they laid no hands on the plunder.
16 Reszta Żydów, którzy mieszkali w państwach króla, zgromadziła się i stanęła w obronie swego życia. I uwolnili się od wrogów, i zabili nienawidzących ich siedemdziesiąt pięć tysięcy, ale na majątek ich nie wyciągnęli ręki.	16 Now the other Jews who were in the king's provinces also gathered to defend their lives, and got relief from their enemies, and slew seventy-five thousand of those who hated them; but they laid no hands on the plunder.
17 Tak było trzynastego dnia miesiąca Adar. A czternastego odpoczęli i urządzili tegoż dnia ucztę i zabawę.	17 This was on the thirteenth day of the month of Adar, and on the fourteenth day they rested and made that a day of feasting and gladness.
18 Żydzi zaś, którzy byli w Suzie, zgromadzili się trzynastego i czternastego dnia, a piętnastego odpoczęli i urządzili sobie tegoż dnia ucztę i zabawę.	18 But the Jews who were in Susa gathered on the thirteenth day and on the fourteenth, and rested on the fifteenth day, making that a day of feasting and gladness.
19 Dlatego Żydzi mieszkający w miastach obchodzą dzień czternastego Adar jako dzień radości i ucztowania, i dzień zabawy oraz wzajemnego posyłania sobie darów z żywności.	19 Therefore the Jews of the villages, who live in the open towns, hold the fourteenth day of the month of Adar as a day for gladness and feasting and holiday-making, and a day on which they send choice portions to one another.
20 A Mardocheusz opisał te wypadki i rozesłał listy do wszystkich Żydów, którzy byli we wszystkich państwach króla Aswerusa, blisko i daleko,	20 And Mordecai recorded these things, and sent letters to all the Jews who were in all the provinces of King Ahasuerus, both near and far,
21 aby im wydać polecenie, że mają obchodzić jako święto dzień czternasty w miesiącu Adar i piętnasty w nim - z roku na rok -	21 enjoining them that they should keep the fourteenth day of the month Adar and also the fifteenth day of the same, year by year,
22 jako dni, w których Żydzi uwolnili się od nieprzyjaciół, i miesiąc, który obrócił się im ze smutku w radość i z żałoby stał się dla nich dniem wesela, aby obchodzili je jako dni ucztowania i wesela, posyłając innym coś z zapasów żywności, a ubogim dary.	22 as the days on which the Jews got relief from their enemies, and as the month that had been turned for them from sorrow into gladness and from mourning into a holiday; that they should make them days of feasting and gladness, days for sending choice portions to one another and gifts to the poor.
23 A Żydzi przekazywali to, co rozpoczęli czynić i co napisał im Mardocheusz,	23 So the Jews undertook to do as they had begun, and as Mordecai had written to them.
24 że Haman, syn Hammedaty, Agagita, wróg wszystkich Żydów, powziął plan przeciw Żydom, aby ich wygubić, i rzucił Pur, to jest los, aby zniszczyć ich i zgładzić.	24 For Haman the Agagite, the son of Hammedatha, the enemy of all the Jews, had plotted against the Jews to destroy them, and had cast Pur, that is the lot, to crush and destroy them;
25 A gdy doszła wieść o tym do króla, wydał dekret na piśmie: Niech się obróci zły jego zamiar, jaki zgotował Żydom, na jego głowę! I powiesili go i synów jego na drzewie.	25 but when Esther came before the king, he gave orders in writing that his wicked plot which he had devised against the Jews should come upon his own head, and that he and his sons should be hanged on the gallows.
26 Dlatego nazwano dni owe Purim stosownie do nazwy Pur. Również na podstawie wszystkich słów tego listu i na podstawie tego, co przeżyli i co ich dotknęło,	26 Therefore they called these days Purim, after the term Pur. And therefore, because of all that was written in this letter, and of what they had faced in this matter, and of what had befallen them,
27 Żydzi postanowili i wzięli na siebie i na potomstwo swoje, i na wszystkich przyłączających się do nich, obowiązek nieprzemijający obchodzenia owych dni, stosownie do pisma i stosownie do czasu - z roku na rok.	27 the Jews ordained and took it upon themselves and their descendants and all who joined them, that without fail they would keep these two days according to what was written and at the time appointed every year,
28 Owe dni będą wspominane i świętowane we wszystkich pokoleniach z rodziny na rodzinę i z państwa do państwa, i z miasta do miasta. I owe dni Pruim nie zaginą wśród Żydów, i pamięć ich nie ustanie u potomnych.	28 that these days should be remembered and kept throughout every generation, in every family, province, and city, and that these days of Purim should never fall into disuse among the Jews, nor should the commemoration of these days cease among their descendants.
29 Napisali także królowa Estera, córka Abichaila, i Żyd Mardocheusz z wielkim naciskiem to, aby ten drugi list o dniu Purim obowiązywał jako prawo.	29 Then Queen Esther, the daughter of Abihail, and Mordecai the Jew gave full written authority, confirming this second letter about Purim.
30 I rozesłano pismo do wszystkich Żydów w stu dwudziestu siedmiu państwach królestwa Aswerusa, pismo pokoju i prawdy,	30 Letters were sent to all the Jews, to the hundred and twenty-seven provinces of the kingdom of Ahasuerus, in words of peace and truth,
31 aby utrwalić owe dni Purim w czasach ich, jak je przedtem ustanowili Żyd Mardocheusz i królowa Estera, i jak ustanowili dla siebie i dla potomnych swoich przepisy postu i lamentowania.	31 that these days of Purim should be observed at their appointed seasons, as Mordecai the Jew and Queen Esther enjoined upon the Jews, and as they had laid down for themselves and for their descendants, with regard to their fasts and their lamenting.
32 I tak rozporządzenie Estery umocniło przepisy w sprawie owego Święta Purim i spisane zostało to w księdze.	32 The command of Queen Esther fixed these practices of Purim, and it was recorded in writing.