Exodus 4

NEW JERUSALEM	Biblia Tysiąclecia
1 Moses replied as fol ows, 'But suppose they wil not believe me or listen to my words, and say to me,"Yahweh has not appeared to you"?'	1 Na to powiedział Mojżesz: A jeśli nie uwierzą i nie usłuchają słów moich, mówiąc, że Pan nie ukazał mi się wcale?
2 Yahweh then said, 'What is that in your hand?' 'A staff,' he said.	2 Wówczas Pan zapytał go: Co masz w ręku? Odpowiedział: Laskę.
3 'Throw it on the ground,' said Yahweh. Moses threw it on the ground; the staff turned into a snake andMoses recoiled from it.	3 Wtedy rozkazał: Rzuć ją na ziemię. A on rzucił ją na ziemię, i zamieniła się w węża. Mojżesz zaś uciekał przed nim.
4 Yahweh then said to Moses, 'Reach out your hand and catch it by the tail.' He reached out his hand,caught it, and in his hand it turned back into a staff.	4 Pan powiedział wtedy do Mojżesza: Wyciągnij rękę i chwyć go za ogon. I wyciągnął rękę i uchwycił go, i stał się znów laską w jego ręku.
5 'Thus they may believe that Yahweh, the God of their ancestors, the God of Abraham, the God of Isaacand the God of Jacob, has appeared to you.'	5 Tak uczyń, aby uwierzyli, że ukazał tobie Pan, Bóg ojców ich, Bóg Abrahama Bóg Izaaka i Bóg Jakuba.
6 Next, Yahweh said to him, 'Put your hand inside your tunic.' He put his hand inside his tunic, then drewit out again: and his hand was diseased, white as snow.	6 Ponownie rzekł do niego Pan: Włóż rękę w zanadrze! I włożył rękę w zanadrze, a gdy ją wyjął, była pokryta trądem białym jak śnieg.
7 Yahweh then said, 'Put your hand back inside your tunic.' He put his hand back inside his tunic andwhen he drew it out, there it was restored, just like the rest of his flesh.	7 I rzekł znów: Włóż rękę w zanadrze! I włożył ją ponownie w zanadrze, a gdy ją po chwili wyciągnął, była taka jak reszta ciała.
8 'Even so: should they not believe you nor be convinced by the first sign, the second sign wil convincethem;	8 Tak więc, jeśli nie uwierzą i nie przyjmą świadectwa pierwszego znaku, uwierzą świadectwu drugiego znaku.
9 but should they not be convinced by either of these two signs and refuse to listen to what you say, youare to take some water from the River and pour it on the ground, and the water you have taken from the Riverwil turn to blood on the dry land.'	9 A gdyby nawet nie uwierzyli tym dwom znakom i nie zważali na mowę twoją, wówczas zaczerpniesz wody z Nilu i wylejesz na suchą ziemię; a woda zaczerpnięta z Nilu stanie się krwią na ziemi.
10 Moses said to Yahweh, 'Please, my Lord, I have never been eloquent, even since you have spoken toyour servant, for I am slow and hesitant of speech.'	10 I rzekł Mojżesz do Pana: Wybacz, Panie, ale ja nie jestem wymowny, od wczoraj i przedwczoraj, a nawet od czasu, gdy przemawiasz do Twego sługi. Ociężały usta moje i język mój zesztywniał.
11 'Who gave a person a mouth?' Yahweh said to him. 'Who makes a person dumb or deaf, gives sight ormakes blind? Is it not I, Yahweh?	11 Pan zaś odrzekł: Kto dał człowiekowi usta? Kto czyni go niemym albo głuchym, widzącym albo niewidomym, czyż nie Ja, Pan?
12 Now go, I shall help you speak and instruct you what to say.'	12 Przeto idź, a Ja będę przy ustach twoich i pouczę cię, co masz mówić.
13 'Please, my Lord,' Moses replied, 'send anyone you decide to send!'	13 Lecz Mojżesz rzekł: Wybacz, Panie, ale poślij kogo innego.
14 At this, Yahweh's anger kindled against Moses, and he said to him, 'There is your brother Aaron theLevite, is there not? I know that he is a good speaker. Here he comes to meet you. When he sees you, his heartwil be full of joy.	14 I rozgniewał się Pan na Mojżesza, mówiąc: Czyż nie masz brata twego Aarona, lewity? Wiem, że on ma łatwość przemawiania. Oto teraz wyszedł ci na spotkanie, a gdy cię ujrzy, szczerze się ucieszy.
15 You will speak to him and tel him what message to give. I shal help you speak, and him too, andinstruct you what to do.	15 Ty będziesz mówił do niego i przekażesz te słowa w jego usta. Ja zaś będę przy ustach twoich i jego, i pouczę was, co winniście czynić.
16 He will speak to the people in your place; he wil be your mouthpiece, and you wil be as the godinspiring him.	16 Zamiast ciebie on będzie mówić do ludu, on będzie dla ciebie ustami, a ty będziesz dla niego jakby Bogiem.
17 And take this staff in your hand; with this you will perform the signs.'	17 A laskę tę weź do ręki, bo nią masz dokonać znaków.
18 Moses went back to his father-in-law Jethro and said to him, 'Give me leave to return to my kinsmen inEgypt and see if they are stil alive.' And Jethro said to Moses, 'Go in peace.'	18 I odszedł Mojżesz, a wróciwszy do teścia swego Jetry, powiedział mu: Pozwól mi iść z powrotem do braci moich, którzy są w Egipcie, aby zobaczyć, czy są jeszcze przy życiu. Jetro powiedział do Mojżesza: Idź w pokoju.
19 Yahweh said to Moses in Midian, 'Go, return to Egypt, for all those who wanted to kil you are dead.'	19 Pan powiedział do Mojżesza w Madian: Wracajże do Egiptu, gdyż umarli wszyscy ci, którzy czyhali na twe życie.
20 So Moses took his wife and his son and, putting them on a donkey, started back for Egypt; and Mosestook the staff of God in his hand.	20 Wziął Mojżesz swą żonę i synów, wsadził ich na osła i powracał do ziemi egipskiej. Wziął też Mojżesz ze sobą laskę Boga.
21 Yahweh said to Moses, 'Think of the wonders I have given you power to perform, once you are back inEgypt! You are to perform them before Pharaoh, but I myself shal make him obstinate, and he wil not let thepeople go.	21 Pan rzekł do Mojżesza: Gdy będziesz zbliżał się do Egiptu, pamiętaj o władzy czynienia wszelkich cudów, jaką ci dałem do ręki, i okaż ją przed faraonem. Ja zaś uczynię upartym jego serce, że nie zechce zezwolić na wyjście ludu.
22 You will then say to Pharaoh, "This is what Yahweh says: Israel is my first-born son.	22 A ty wtedy powiesz do faraona: To mówi Pan: Synem moim pierworodnym jest Izrael.
23 I told you: Let my son go and worship me; but since you refuse to let him go, well then! I shall put yourfirst-born son to death." '	23 Mówię ci: Wypuść mojego syna, aby mi cześć oddawał; bo jeśli zwlekać będziesz z wypuszczeniem go, to Ja ześlę śmierć na twego syna pierworodnego.
24 On the journey, when he had halted for the night, Yahweh encountered him and tried to kil him.	24 W czasie podróży w miejscu noclegu spotkał Pan Mojżesza i chciał go zabić.
25 Then Zipporah, taking up a flint, cut off her son's foreskin and with it touched his feet and said, 'Youare my blood-bridegroom!'	25 Sefora wzięła ostry kamień i odcięła napletek syna swego i dotknęła nim nóg Mojżesza, mówiąc: Oblubieńcem krwi jesteś ty dla mnie.
26 So he let him go. She said, 'Blood-bridegroom' then, with reference to the circumcision.	26 I odstąpił od niego Pan. Wtedy rzekła: Oblubieńcem krwi jesteś przez obrzezanie.
27 Yahweh said to Aaron, 'Go into the desert to meet Moses.' So he went, and met him at the mountainof God and kissed him.	27 Do Aarona powiedział Pan: Wyjdź na pustynię naprzeciw Mojżesza. Wyszedł więc, a gdy go spotkał w pobliżu góry Boga, ucałował go.
28 Moses then told Aaron al that Yahweh had said when sending him and al the signs he had orderedhim to perform.	28 Mojżesz opowiedział Aaronowi o wszystkich słowach Pana, który go posłał, oraz o wszystkich znakach, jakie polecił mu wykonać.
29 Moses and Aaron then went and gathered al the elders of the Israelites together,	29 Poszli więc Mojżesz i Aaron. A gdy zebrali całą starszyznę Izraelitów,
30 and Aaron repeated everything that Yahweh had said to Moses, and in the sight of the peopleperformed the signs.	30 powiedział Aaron wszystko to, co Pan mówił Mojżeszowi, ten zaś wykonywał znaki na oczach ludu.
31 The people were convinced, and they rejoiced that Yahweh had visited the Israelites and seen theirmisery, and they bowed to the ground in worship.	31 I uwierzył lud, gdy słyszał, że Pan nawiedził Izraelitów i wejrzał na ich ucisk. A uklęknąwszy, oddali pokłon.