| 1 No tempo de Assuero, que reinou desde a India até à Etiópia sobre cento e vinte e sete províncias, | 1 Було це за часів Ксеркса, того Ксеркса, що царював від Індії до Етіопії над 127 країнами, |
| 2 quando ele se sentou no trono do seu reino, era a cidade de Susa a capital do seu império. | 2 того часу, як цар Ксеркс сидів на своєму царському престолі в Сузи-замку. |
| 3 Ora, no ano terceiro do seu império ofereceu um grande festim, a todos os seus príncipes e a todos os seus ministros. Reuniu na sua presença os chefes do exército dos Persas e dos Medos, os grandes e os governadores das províncias, | 3 На третьому році свого царювання справив він бенкет усім своїм князям і придворцям, отаманам війська перського й мідійського, боярам та намісникам країн, що були скликані до нього. |
| 4 para ostentar a riqueza e o esplendor do seu reino, a grandeza e o fausto do seu poder, (nesse festim que se prolongou) por muito tempo, a saber, por cento e oitenta dias. | 4 їм показував він довгий час, 180 днів, великі багатства свого царства та пишний блиск своєї величности. |
| 5 Estando a terminar os dias do festim, convidou todo o povo, que se encontrava em Susa, desde o maior até ao menor, e ordenou que, durante sete dias, se preparasse um banquete no átrio do jardim do palácio real. | 5 А як минув той час, справив цар усьому людові, що перебував у Сузи-замку, від великого до малого, семиденний бенкет у садовій огорожі царського палацу. |
| 6 Pendiam de todas as partes pavilhões de cor celeste, branca e de jacinto, grinaldas de cordões de finíssimo linho e de púrpura, que passavam por anéis de marfim e se sustinham em colunas de mármore. Havia dispostos leitos de ouro e de prata sobre o pavimento de pórfiro, mármore branco, nácar e mármore negro. | 6 Білі й блакитні бавовняні тканини звисали поприв’язувані вісоновими та пурпуровими шнурками до срібних кілець та мармурових стовпів. Золоті й срібні дивани були на помості, викладеному порфіром, білим мармуром, перловиною та дорогим каменем. |
| 7 Os convidados bebiam por vasos de ouro, de diferentes formas. O vinho era servido em abundância, graças à liberalidade do rei. | 7 Напої подавано у золотих кубках, і не було їх двох однакових; царське вино текло рікою, як личило царській щедрості. |
| 8 Ninguém constrangia a beber os que não queriam, antes tinha ordenado o rei aos da sua corte que deixassem cada um tomar o que quisesse. | 8 Пиття йшло за законом, щоб ніхто не силував до нього, бо цар дав наказ усім своїм домоправителям, щоб чинили за волею кожного. |
| 9 A rainha Vasti também deu um banquete às mulheres, no palácio em que o rei Assuero costumava residir. | 9 Та й цариця Вашті теж справила бенкет для жінок у царському палаці царя Ксеркса. |
| 10 Ao sétimo dia, o rei, quando estava mais alegre pelo calor do vinho, que tinha bebido com excesso, ordenou a Msumau, Bazata, Harbona, Bagata, Abgata, Zetar e Carcas - os sete eunucos que lhe prestavam serviço - | 10 Сьомого дня, як серце царя розвеселилось від вина, звелів він Мегуманові, Бізті, Харвоні, Бігті, Авагті, Зетарові й Каркасові, сімом скопцям, що служили при особі царя Ксеркса, |
| 11 que introduzissem à presença do rei a rainha Vasti, com o seu diadema, na cabeça, para que todos os seus povos e grandes da corte vissem a sua beleza, porque era em extremo formosa, | 11 привести царицю Вашті в царському вінці перед лице царя, щоб показати народам і князям її красу, була бо вона гарна на вроду. |
| 12 Ela, porém, recusou-se a obedecer à ordem do rei transmitida pelos eunucos. | 12 Але цариця Вашті відмовилася прийти на наказ царя, даний через скопців. Тому розсердився цар вельми й, палаючи гнівом, |
| 13 consultou os sábios, que andavam sempre junto dele, conforme o uso de todos os reis, e por cujo conselho fazia todas as coisas, pois conheciam as leis e costumes dos maiores. | 13 радився про те з мудрецями, що знали бувальщину, бо царські справи викладано перед усіма знавцями закону й права; |
| 14 (Os primeiros e os mais próximos eram Carasna, Setar, Admata, Tarsis, Mares, Marsana e Mamucan, que eram os sete principais dos Persas e dos Medos, que nunca perdiam o rei de vista e que costumavam ser os primeiros que se sentavam junto dele). | 14 а найближчими до нього були: Каршена, Шетар, Адмата, Таршіш, Мерес, Марсена й Мемухан, сім князів перських та мідійських, що могли бачити обличчя царя та посідали перші місця в царстві, |
| 15 (Perguntou-lhes, pois, o rei) a que pena estava sujeita a rainha Vasti, por não ter obedecido à ordem que o rei Assuero lhe tinha intimado por meio dos eunucos. | 15 (і спитав їх): «Що треба зробити за законом із царицею Вашті за те, що вона не виконала наказу царя Ксеркса, даного їй через скопців?» |
| 16 Mamucan respondeu em presença do rei e dos grandes: A rainha Vasti não sòmente ofendeu o rei, mas também todos os povos e todos os principes que há por todas as províncias do rei Assuero. | 16 І відповів Мемухан у присутності царя й князів: «Не перед одним лише царем провинилася цариця Вашті, а перед усіма князями й перед усіма народами, що по країнах царя Ксеркса. |
| 17 Com efeito, o que a rainha fez chegará ao conhecimento de todas as mulheres, as quais serão assim levadas a desprezar os seus maridos e dirão: O rei Assuero mandou ir a rainha Vasti à sua presença, mas ela não foi. | 17 Бо вчинок цариці дійде до всіх жінок і приведе до того, що вони почнуть маловажити своїх чоловіків, коли зможуть сказати, мовляв, цар Ксеркс повелів привести перед себе царицю Вашті, та вона не прийшла. |
| 18 De hoje em diante, as princesas da Pérsia e da Média, conhecendo o que a rainha fez, citarão isso mesmo a todos os grandes do rei, donde resultará muito desprezo e cólera. | 18 Ще сьогодні перські й мідійські княгині, що довідаються про вчинок цариці, говоритимуть про нього всім князям царя, і буде чимало зневаги та прикрощів. |
| 19 Se é, pois, do teu agrado, publique-se por tua ordem um edito, e escreva-se conforme a lei dos Persas e Medos, (a qual não é permitido violar) que a rainha Vasti não torne a entrar jamais à presença do rei, e que a sua dignidade de rainha seja recebida por outra mais digna do que ela. | 19 Коли, отже, цареві це довподоби, нехай вийде від нього царська ухвала й запишеться в закони перські та мідійські як невідклична, саме: цариця Вашті не з’явиться вже більше перед царем Ксерксом, а її царське достоїнство цар передасть іншій, що ліпша від неї. |
| 20 Quando isto for publicado por todas as províncias do teu império (que é vastíssimo), todas as mulheres, tanto dos grandes como dos pequenos, honrarão os seus maridos. | 20 І коли почують про ухвалу, що її цар зробить по всьому його великому царстві, тоді всі жінки шануватимуть своїх чоловіків, від великого до малого.» |
| 21 Pareceu bem este conselho ao rei e aos grandes, e o rei procedeu segundo o conselho de Mamucan. | 21 Сподобалася тая порада цареві й князям, і він зробив по слову Мемухана. |
| 22 Enviou cartas as todas as províncias do seu reino, a cada uma, conforme os seus caracteres, e a cada povo, conforme a sua língua, dizendo que os maridos são os senhores e os superiores em suas casas, e (mandando) que isto se publicasse por todos os povos. | 22 І розіслав він по всіх країнах царства листи, — до кожної країни її письмом і до кожного народу його мовою, — щоб кожен чоловік був паном у своєму домі та й говорив те, що вважатиме за відповідне. |