| 1 Powiedział też do uczniów: Pewien bogaty człowiek miał rządcę, którego oskarżono przed nim, że trwoni jego majątek. | 1 He also said to the disciples, "There was a rich man who had a steward, and charges were brought to him that this man was wasting his goods. |
| 2 Przywołał go do siebie i rzekł mu: Cóż to słyszę o tobie? Zdaj sprawę z twego zarządu, bo już nie będziesz mógł być rządcą. | 2 And he called him and said to him, 'What is this that I hear about you? Turn in the account of your stewardship, for you can no longer be steward.' |
| 3 Na to rządca rzekł sam do siebie: Co ja pocznę, skoro mój pan pozbawia mię zarządu? Kopać nie mogę, żebrać się wstydzę. | 3 And the steward said to himself, 'What shall I do, since my master is taking the stewardship away from me? I am not strong enough to dig, and I am ashamed to beg. |
| 4 Wiem, co uczynię, żeby mię ludzie przyjęli do swoich domów, gdy będę usunięty z zarządu. | 4 I have decided what to do, so that people may receive me into their houses when I am put out of the stewardship.' |
| 5 Przywołał więc do siebie każdego z dłużników swego pana i zapytał pierwszego: Ile jesteś winien mojemu panu? | 5 So, summoning his master's debtors one by one, he said to the first, 'How much do you owe my master?' |
| 6 Ten odpowiedział: Sto beczek oliwy. On mu rzekł: Weź swoje zobowiązanie, siadaj prędko i napisz: pięćdziesiąt. | 6 He said, 'A hundred measures of oil.' And he said to him, 'Take your bill, and sit down quickly and write fifty.' |
| 7 Następnie pytał drugiego: A ty ile jesteś winien? Ten odrzekł: Sto korcy pszenicy. Mówi mu: Weź swoje zobowiązanie i napisz: osiemdziesiąt. | 7 Then he said to another, 'And how much do you owe?' He said, 'A hundred measures of wheat.' He said to him, 'Take your bill, and write eighty.' |
| 8 Pan pochwalił nieuczciwego rządcę, że roztropnie postąpił. Bo synowie tego świata roztropniejsi są w stosunkach z ludźmi podobnymi sobie niż synowie światłości. | 8 The master commended the dishonest steward for his shrewdness; for the sons of this world are more shrewd in dealing with their own generation than the sons of light. |
| 9 Ja też wam powiadam: Pozyskujcie sobie przyjaciół niegodziwą mamoną, aby gdy /wszystko/ się skończy, przyjęto was do wiecznych przybytków. | 9 And I tell you, make friends for yourselves by means of unrighteous mammon, so that when it fails they may receive you into the eternal habitations. |
| 10 Kto w drobnej rzeczy jest wierny, ten i w wielkiej będzie wierny; a kto w drobnej rzeczy jest nieuczciwy, ten i w wielkiej nieuczciwy będzie. | 10 "He who is faithful in a very little is faithful also in much; and he who is dishonest in a very little is dishonest also in much. |
| 11 Jeśli więc w zarządzie niegodziwą mamoną nie okazaliście się wierni, prawdziwe dobro kto wam powierzy? | 11 If then you have not been faithful in the unrighteous mammon, who will entrust to you the true riches? |
| 12 Jeśli w zarządzie cudzym dobrem nie okazaliście się wierni, kto wam da wasze? | 12 And if you have not been faithful in that which is another's, who will give you that which is your own? |
| 13 żaden sługa nie może dwom panom służyć. Gdyż albo jednego będzie nienawidził, a drugiego miłował; albo z tamtym będzie trzymał, a tym wzgardzi. Nie możecie służyć Bogu i mamonie. | 13 No servant can serve two masters; for either he will hate the one and love the other, or he will be devoted to the one and despise the other. You cannot serve God and mammon." |
| 14 Słuchali tego wszystkiego chciwi na grosz faryzeusze i podrwiwali sobie z Niego. | 14 The Pharisees, who were lovers of money, heard all this, and they scoffed at him. |
| 15 Powiedział więc do nich: To wy właśnie wobec ludzi udajecie sprawiedliwych, ale Bóg zna wasze serca. To bowiem, co za wielkie uchodzi między ludźmi, obrzydliwością jest w oczach Bożych. | 15 But he said to them, "You are those who justify yourselves before men, but God knows your hearts; for what is exalted among men is an abomination in the sight of God. |
| 16 Aż do Jana sięgało Prawo i Prorocy; odtąd głosi się Dobrą Nowinę o królestwie Bożym, i każdy gwałtem wdziera się do niego. | 16 "The law and the prophets were until John; since then the good news of the kingdom of God is preached, and every one enters it violently. |
| 17 Lecz łatwiej niebo i ziemia przeminą, niż żeby jedna kreska miała odpaść z Prawa. | 17 But it is easier for heaven and earth to pass away, than for one dot of the law to become void. |
| 18 Każdy, kto oddala swoją żonę, a bierze inną, popełnia cudzołóstwo; i kto oddaloną przez męża bierze za żonę, popełnia cudzołóstwo. | 18 "Every one who divorces his wife and marries another commits adultery, and he who marries a woman divorced from her husband commits adultery. |
| 19 żył pewien człowiek bogaty, który ubierał się w purpurę i bisior i dzień w dzień świetnie się bawił. | 19 "There was a rich man, who was clothed in purple and fine linen and who feasted sumptuously every day. |
| 20 U bramy jego pałacu leżał żebrak okryty wrzodami, imieniem Łazarz. | 20 And at his gate lay a poor man named Lazarus, full of sores, |
| 21 Pragnął on nasycić się odpadkami ze stołu bogacza; nadto i psy przychodziły i lizały jego wrzody. | 21 who desired to be fed with what fell from the rich man's table; moreover the dogs came and licked his sores. |
| 22 Umarł żebrak, i aniołowie zanieśli go na łono Abrahama. Umarł także bogacz i został pogrzebany. | 22 The poor man died and was carried by the angels to Abraham's bosom. The rich man also died and was buried; |
| 23 Gdy w Otchłani, pogrążony w mękach, podniósł oczy, ujrzał z daleka Abrahama i Łazarza na jego łonie. | 23 and in Hades, being in torment, he lifted up his eyes, and saw Abraham far off and Lazarus in his bosom. |
| 24 I zawołał: Ojcze Abrahamie, ulituj się nade mną i poślij Łazarza; niech koniec swego palca umoczy w wodzie i ochłodzi mój język, bo strasznie cierpię w tym płomieniu. | 24 And he called out, 'Father Abraham, have mercy upon me, and send Lazarus to dip the end of his finger in water and cool my tongue; for I am in anguish in this flame.' |
| 25 Lecz Abraham odrzekł: Wspomnij, synu, że za życia otrzymałeś swoje dobra, a Łazarz przeciwnie, niedolę; teraz on tu doznaje pociechy, a ty męki cierpisz. | 25 But Abraham said, 'Son, remember that you in your lifetime received your good things, and Lazarus in like manner evil things; but now he is comforted here, and you are in anguish. |
| 26 A prócz tego między nami a wami zionie ogromna przepaść, tak że nikt, choćby chciał, stąd do was przejść nie może ani stamtąd do nas się przedostać. | 26 And besides all this, between us and you a great chasm has been fixed, in order that those who would pass from here to you may not be able, and none may cross from there to us.' |
| 27 Tamten rzekł: Proszę cię więc, ojcze, poślij go do domu mojego ojca. | 27 And he said, 'Then I beg you, father, to send him to my father's house, |
| 28 Mam bowiem pięciu braci: niech ich przestrzeże, żeby i oni nie przyszli na to miejsce męki. | 28 for I have five brothers, so that he may warn them, lest they also come into this place of torment.' |
| 29 Lecz Abraham odparł: Mają Mojżesza i Proroków, niechże ich słuchają. | 29 But Abraham said, 'They have Moses and the prophets; let them hear them.' |
| 30 Nie, ojcze Abrahamie - odrzekł tamten - lecz gdyby kto z umarłych poszedł do nich, to się nawrócą. | 30 And he said, 'No, father Abraham; but if some one goes to them from the dead, they will repent.' |
| 31 Odpowiedział mu: Jeśli Mojżesza i Proroków nie słuchają, to choćby kto z umarłych powstał, nie uwierzą. | 31 He said to him, 'If they do not hear Moses and the prophets, neither will they be convinced if some one should rise from the dead.'" |
