| 1 Ο δε Βεν-αδαδ βασιλευς της Συριας συνηθροισε πασαν την δυναμιν αυτου? ησαν δε μετ' αυτου τριακοντα δυο βασιλεις και ιπποι και αμαξαι και ανεβη και επολιορκησε την Σαμαρειαν και επολεμει αυτην. | 1 Ben-hadad the king of Syria gathered all his army together; thirty-two kings were with him, and horses and chariots; and he went up and besieged Samaria, and fought against it. |
| 2 Και απεστειλε μηνυτας προς Αχααβ τον βασιλεα του Ισραηλ εις την πολιν και ειπε προς αυτον, Ουτω λεγει ο Βεν-αδαδ? | 2 And he sent messengers into the city to Ahab king of Israel, and said to him, "Thus says Ben-hadad: |
| 3 το αργυριον σου και το χρυσιον σου ειναι εμου? και αι γυναικες σου και τα τεκνα σου τα ωραια ειναι εμου. | 3 'Your silver and your gold are mine; your fairest wives and children also are mine.'" |
| 4 Και απεκριθη ο βασιλευς του Ισραηλ και ειπε, Κατα τον λογον σου, κυριε μου βασιλευ, σου ειμαι εγω και παντα οσα εχω. | 4 And the king of Israel answered, "As you say, my lord, O king, I am yours, and all that I have." |
| 5 Και επανηλθον οι μηνυται και ειπον, Ουτως αποκρινεται ο Βεν-αδαδ, λεγων? Επειδη απεστειλα προς σε, λεγων, Το αργυριον σου και το χρυσιον σου και τας γυναικας σου και τα τεκνα σου θελεις παραδωσει εις εμε, | 5 The messengers came again, and said, "Thus says Ben-hadad: 'I sent to you, saying, "Deliver to me your silver and your gold, your wives and your children"; |
| 6 αυριον βεβαιως περι την ωραν ταυτην θελω αποστειλει τους δουλους μου προς σε, και θελουσιν ερευνησει τον οικον σου και τους οικους των δουλων σου? και ο, τι ειναι επιθυμητον εις τους οφθαλμους σου, θελουσι βαλει εις τας χειρας αυτων και θελουσι λαβει αυτο. | 6 nevertheless I will send my servants to you tomorrow about this time, and they shall search your house and the houses of your servants, and lay hands on whatever pleases them, and take it away.'" |
| 7 Τοτε εκαλεσεν ο βασιλευς του Ισραηλ παντας τους πρεσβυτερους του τοπου και ειπε, Στοχασθητε, παρακαλω, και ιδετε οτι ουτος κακιαν ζητει? διοτι απεστειλε προς εμε δια τας γυναικας μου και δια τα τεκνα μου και δια το αργυριον μου και δια το χρυσιον μου, και δεν ηρνηθην ουδεν εις αυτον. | 7 Then the king of Israel called all the elders of the land, and said, "Mark, now, and see how this man is seeking trouble; for he sent to me for my wives and my children, and for my silver and my gold, and I did not refuse him." |
| 8 Και ειπον προς αυτον παντες οι πρεσβυτεροι και πας ο λαος, Μη υπακουσης μηδε συγκατανευσης. | 8 And all the elders and all the people said to him, "Do not heed or consent." |
| 9 Ειπε λοιπον προς τους μηνυτας του Βεν-αδαδ, Ειπατε προς τον κυριον μου τον βασιλεα, Παντα οσα εμηνυσας προς τον δουλον σου κατ' αρχας, θελω καμει τουτο ομως το πραγμα δεν δυναμαι να καμω. Και οι μηνυται ανεχωρησαν και εφεραν προς αυτον την αποκρισιν. | 9 So he said to the messengers of Ben-hadad, "Tell my lord the king, 'All that you first demanded of your servant I will do; but this thing I cannot do.'" And the messengers departed and brought him word again. |
| 10 Και αναπεστειλεν ο Βεν-αδαδ προς αυτον, λεγων, Ουτω να καμωσιν εις εμε οι θεοι και ουτω να προσθεσωσιν, εαν το χωμα της Σαμαρειας αρκεση δια μιαν χεριαν εις παντα τον λαον, τον ακολουθουντα με. | 10 Ben-hadad sent to him and said, "The gods do so to me, and more also, if the dust of Samaria shall suffice for handfuls for all the people who follow me." |
| 11 Και απεκριθη ο βασιλευς του Ισραηλ και ειπεν, Ειπατε προς αυτον, Οστις περιζωννυται τα οπλα, ας μη μεγαλαυχη ως ο εκδυομενος αυτα. | 11 And the king of Israel answered, "Tell him, 'Let not him that girds on his armor boast himself as he that puts it off.'" |
| 12 Οτε δε ο Βεν-αδαδ ηκουσε τον λογον τουτον, ετυχε πινων, αυτος και οι βασιλεις οι μετ' αυτου εις τας σκηνας, και ειπε προς τους δουλους αυτου, Παραταχθητε. Και παρεταχθησαν κατα της πολεως. | 12 When Ben-hadad heard this message as he was drinking with the kings in the booths, he said to his men, "Take your positions." And they took their positions against the city. |
| 13 Και ιδου, προσηλθε προς τον Αχααβ τον βασιλεα του Ισραηλ προφητης τις, λεγων, Ουτω λεγει Κυριος? Βλεπεις απαν το πληθος τουτο το μεγα; ιδου, εγω παραδιδω αυτο εις την χειρα σου σημερον? και θελεις γνωρισει οτι εγω ειμαι ο Κυριος. | 13 And behold, a prophet came near to Ahab king of Israel and said, "Thus says the LORD, Have you seen all this great multitude? Behold, I will give it into your hand this day; and you shall know that I am the LORD." |
| 14 Και ειπεν ο Αχααβ, Δια τινος; Ο δε απεκριθη, Ουτω λεγει Κυριος? Δια των θεραποντων των αρχοντων των επαρχιων. Τοτε ειπε, Τις θελει συγκροτησει την μαχην; Και απεκριθη, Συ. | 14 And Ahab said, "By whom?" He said, "Thus says the LORD, By the servants of the governors of the districts." Then he said, "Who shall begin the battle?" He answered, "You." |
| 15 Τοτε ηριθμησε τους θεραποντας των αρχοντων των επαρχιων? και ησαν διακοσιοι τριακοντα δυο? και μετ' αυτους, ηριθμησεν απαντα τον λαον, παντας τους υιους Ισραηλ, επτα χιλιαδας. | 15 Then he mustered the servants of the governors of the districts, and they were two hundred and thirty-two; and after them he mustered all the people of Israel, seven thousand. |
| 16 Και εξηλθον περι την μεσημβριαν. Ο δε Βεν-αδαδ επινε και εμεθυεν εις τας σκηνας, αυτος και οι βασιλεις, οι τριακοντα δυο βασιλεις οι συμμαχοι αυτου. | 16 And they went out at noon, while Ben-hadad was drinking himself drunk in the booths, he and the thirty-two kings who helped him. |
| 17 Και εξηλθον πρωτοι οι θεραποντες των αρχοντων των επαρχιων? και απεστειλεν ο Βεν-αδαδ να μαθη? και απηγγειλαν προς αυτον, λεγοντες, Ανδρες εξηλθον εκ της Σαμαρειας. | 17 The servants of the governors of the districts went out first. And Ben-hadad sent out scouts, and they reported to him, "Men are coming out from Samaria." |
| 18 Ο δε ειπεν, Εαν εξηλθον ειρηνικως, συλλαβετε αυτους ζωντας? και εαν εξηλθον δια πολεμον, παλιν ζωντας συλλαβετε αυτους. | 18 He said, "If they have come out for peace, take them alive; or if they have come out for war, take them alive." |
| 19 Εξηλθον λοιπον εκ της πολεως ουτοι οι θεραποντες των αρχοντων των επαρχιων, και το στρατευμα το οποιον ηκολουθει αυτους. | 19 So these went out of the city, the servants of the governors of the districts, and the army which followed them. |
| 20 Και επαταξεν εκαστος τον ανθρωπον αυτου? και οι Συριοι εφυγον? και κατεδιωξεν αυτους ο Ισραηλ? ο δε Βεν-αδαδ ο βασιλευς της Συριας διεσωθη εφιππος μετα των ιππεων. | 20 And each killed his man; the Syrians fled and Israel pursued them, but Ben-hadad king of Syria escaped on a horse with horsemen. |
| 21 Και εξηλθεν ο βασιλευς του Ισραηλ και επαταξε τους ιππεις και τας αμαξας, και εκαμεν εις τους Συριους σφαγην μεγαλην. | 21 And the king of Israel went out, and captured the horses and chariots, and killed the Syrians with a great slaughter. |
| 22 Και προσηλθεν ο προφητης προς τον βασιλεα του Ισραηλ και ειπε προς αυτον, Υπαγε, ενδυναμωθητι και σκεφθητι, και ιδε τι θελεις καμει διοτι εν τη επιστροφη του ετους ο βασιλευς της Συριας θελει αναβη εναντιον σου. | 22 Then the prophet came near to the king of Israel, and said to him, "Come, strengthen yourself, and consider well what you have to do; for in the spring the king of Syria will come up against you." |
| 23 Ειπον δε προς αυτον οι δουλοι του βασιλεως της Συριας, Ο θεος αυτων ειναι θεος των βουνων? δια τουτο υπερισχυσαν καθ' ημων? εαν δε πολεμησωμεν αυτους εν τη πεδιαδι, βεβαιως θελομεν υπερισχυσει κατ' αυτων. | 23 And the servants of the king of Syria said to him, "Their gods are gods of the hills, and so they were stronger than we; but let us fight against them in the plain, and surely we shall be stronger than they. |
| 24 Καμε λοιπον το πραγμα τουτο? εκβαλε τους βασιλεις, εκαστον εκ του τοπου αυτου? και βαλε αντ' αυτων στρατηγους? | 24 And do this: remove the kings, each from his post, and put commanders in their places; |
| 25 συ δε συναθροισον εις σεαυτον στρατευμα, οσον στρατευμα εκ των μετα σου επεσε, και ιππον αντι ιππου και αμαξαν αντι αμαξης? και ας πολεμησωμεν αυτους εν τη πεδιαδι, και βεβαιως θελομεν υπερισχυσει κατ' αυτων. Και εισηκουσε της φωνης αυτων και εκαμεν ουτω. | 25 and muster an army like the army that you have lost, horse for horse, and chariot for chariot; then we will fight against them in the plain, and surely we shall be stronger than they." And he hearkened to their voice, and did so. |
| 26 Και εν τη επιστροφη του ετους ηριθμησεν ο Βεν-αδαδ τους Συριους και ανεβη εις Αφεκ, δια να πολεμηση κατα του Ισραηλ. | 26 In the spring Ben-hadad mustered the Syrians, and went up to Aphek, to fight against Israel. |
| 27 Και οι υιοι Ισραηλ ηριθμηθησαν, και προπαρασκευασθεντες υπηγον εις συναντησιν αυτων? και εστρατοπεδευσαν οι υιοι Ισραηλ απεναντι αυτων, ως δυο μικρα ποιμνια αιγων? οι δε Συριοι εγεμισαν την γην. | 27 And the people of Israel were mustered, and were provisioned, and went against them; the people of Israel encamped before them like two little flocks of goats, but the Syrians filled the country. |
| 28 Και προσηλθεν ο ανθρωπος του Θεου και ελαλησε προς τον βασιλεα του Ισραηλ, και ειπεν, Ουτω λεγει Κυριος? Επειδη οι Συριοι ειπον, Ο Κυριος ειναι Θεος των βουνων, αλλ' ουχι Θεος των κοιλαδων, δια τουτο θελω παραδωσει εις την χειρα σου απαν το μεγα τουτο πληθος, και θελετε γνωρισει οτι εγω ειμαι ο Κυριος. | 28 And a man of God came near and said to the king of Israel, "Thus says the LORD, 'Because the Syrians have said, "The LORD is a god of the hills but he is not a god of the valleys," therefore I will give all this great multitude into your hand, and you shall know that I am the LORD.'" |
| 29 Και ησαν εστρατοπεδευμενοι αντικρυ αλληλων επτα ημερας. Και την εβδομην ημεραν συνεκροτηθη η μαχη? και επαταξαν οι υιοι Ισραηλ τους Συριους εκατον χιλιαδας πεζων εν ημερα μια. | 29 And they encamped opposite one another seven days. Then on the seventh day the battle was joined; and the people of Israel smote of the Syrians a hundred thousand foot soldiers in one day. |
| 30 Οι δε εναπολειφθεντες εφυγον εις Αφεκ, προς την πολιν? και επεσε το τειχος επι εικοσιεπτα χιλιαδας εκ των ανδρων των εναπολειφθεντων. Και εφυγεν ο Βεν-αδαδ και εισηλθεν εις την πολιν και εκρυφθη απο κοιτωνος εις κοιτωνα. | 30 And the rest fled into the city of Aphek; and the wall fell upon twenty-seven thousand men that were left. Ben-hadad also fled, and entered an inner chamber in the city. |
| 31 Και ειπον προς αυτον οι δουλοι αυτου, Ιδου τωρα, ηκουσαμεν οτι οι βασιλεις του οικου Ισραηλ ειναι βασιλεις ελεημονες? ας βαλωμεν λοιπον σακκους επι τας οσφυας ημων και σχοινια επι τας κεφαλας ημων, και ας εξελθωμεν προς τον βασιλεα του Ισραηλ? ισως θελει σοι χαρισει την ζωην. | 31 And his servants said to him, "Behold now, we have heard that the kings of the house of Israel are merciful kings; let us put sackcloth on our loins and ropes upon our heads, and go out to the king of Israel; perhaps he will spare your life." |
| 32 Περιεζωσθησαν λοιπον σακκους εις τας οσφυας αυτων και σχοινια εις τας κεφαλας αυτων, και ηλθον προς τον βασιλεα του Ισραηλ και ειπον, Ο δουλος σου Βεν-αδαδ λεγει, Ας ζηση η ψυχη μου, παρακαλω. Και ειπε, Ζη ακομη; αδελφος μου ειναι. | 32 So they girded sackcloth on their loins, and put ropes on their heads, and went to the king of Israel and said, "Your servant Ben-hadad says, 'Pray, let me live.'" And he said, "Does he still live? He is my brother." |
| 33 Και οι ανδρες ελαβον τουτο δια καλον οιωνον, και εσπευσαν να στερεωσωσι το εξελθον εκ του στοματος αυτου? και ειπον, Ο αδελφος σου Βεν-αδαδ. Και ειπεν, Υπαγετε, φερετε αυτον. Οτε δε ηλθε προς αυτον ο Βεν-αδαδ, εκεινος ανεβιβασεν αυτον εις την αμαξαν αυτου. | 33 Now the men were watching for an omen, and they quickly took it up from him and said, "Yes, your brother Ben-hadad." Then he said, "Go and bring him." Then Ben-hadad came forth to him; and he caused him to come up into the chariot. |
| 34 Και ειπε προς αυτον ο Βεν-αδαδ, τας πολεις, τας οποιας ελαβεν ο πατηρ μου παρα του πατρος σου, θελω αποδωσει και θελεις στησει εις σεαυτον οχυρωματα εν Δαμασκω, καθως εστησεν ο πατηρ μου εν Σαμαρεια. Και εγω, ειπεν ο Αχααβ, θελω σε εξαποστειλει επι ταυτη τη συνθηκη. Ουτως εκαμε συνθηκην μετ' αυτου και εξαπεστειλεν αυτον. | 34 And Ben-hadad said to him, "The cities which my father took from your father I will restore; and you may establish bazaars for yourself in Damascus, as my father did in Samaria." And Ahab said, "I will let you go on these terms." So he made a covenant with him and let him go. |
| 35 Ανθρωπος δε τις εκ των υιων των προφητων ειπε προς τον πλησιον αυτου εν λογω Κυριου, Κτυπησον με, παρακαλω. Αλλα δεν ηθελησεν ο ανθρωπος να κτυπηση αυτον. | 35 And a certain man of the sons of the prophets said to his fellow at the command of the LORD, "Strike me, I pray." But the man refused to strike him. |
| 36 Και ειπε προς αυτον, Επειδη δεν υπηκουσας της φωνης του Κυριου, ιδου, καθως αναχωρησης απ' εμου, λεων θελει σε θανατωσει. Και ως ανεχωρησεν απ' αυτου, ευρηκεν αυτον λεων και εθανατωσεν αυτον. | 36 Then he said to him, "Because you have not obeyed the voice of the LORD, behold, as soon as you have gone from me, a lion shall kill you." And as soon as he had departed from him, a lion met him and killed him. |
| 37 Ευρων επειτα αλλον ανθρωπον, ειπε, Κτυπησον με, παρακαλω. Και ο ανθρωπος εκτυπησεν αυτον, και κτυπησας επληγωσε. | 37 Then he found another man, and said, "Strike me, I pray." And the man struck him, smiting and wounding him. |
| 38 Τοτε ανεχωρησεν ο προφητης και εσταθη επι της οδου δια τον βασιλεα, μεταμεμορφωμενος με καλυμμα επι τους οφθαλμους αυτου. | 38 So the prophet departed, and waited for the king by the way, disguising himself with a bandage over his eyes. |
| 39 Και ως διεβαινεν ο βασιλευς αυτος εβοησε προς τον βασιλεα, και ειπεν, Ο δουλος σου εξηλθεν εις το μεσον της μαχης? και ιδου, ανθρωπος στραφεις κατα μερος εφερε τινα προς εμε, και ειπε, Φυλαττε τον ανθρωπον τουτον? εαν ποτε φυγη, τοτε η ζωη σου θελει εισθαι αντι της ζωης αυτου, η θελεις πληρωσει εν ταλαντον αργυριου? | 39 And as the king passed, he cried to the king and said, "Your servant went out into the midst of the battle; and behold, a soldier turned and brought a man to me, and said, 'Keep this man; if by any means he be missing, your life shall be for his life, or else you shall pay a talent of silver.' |
| 40 και ενω ο δουλος σου ησχολειτο εδω και εκει, αυτος εφυγε. Και ειπε προς αυτον ο βασιλευς του Ισραηλ, αυτη ειναι η κρισις σου? αυτος συ απεφασισας αυτην. | 40 And as your servant was busy here and there, he was gone." The king of Israel said to him, "So shall your judgment be; you yourself have decided it." |
| 41 Τοτε εσπευσε και αφηρεσε το καλυμμα απο των οφθαλμων αυτου? και εγνωρισεν αυτον ο βασιλευς του Ισραηλ οτι ητο εκ των προφητων. | 41 Then he made haste to take the bandage away from his eyes; and the king of Israel recognized him as one of the prophets. |
| 42 Και ειπε προς αυτον, ουτω λεγει Κυριος? Επειδη συ εξαπεστειλας απο της χειρος σου ανθρωπον, τον οποιον εγω ειχον αποφασισει εις ολεθρον, δια τουτο η ζωη σου θελει εισθαι αντι της ζωης αυτου, και ο λαος σου αντι του λαου αυτου. | 42 And he said to him, "Thus says the LORD, 'Because you have let go out of your hand the man whom I had devoted to destruction, therefore your life shall go for his life, and your people for his people.'" |
| 43 Και απηλθεν ο βασιλευς του Ισραηλ εις τον οικον αυτου σκυθρωπος και δυσηρεστημενος και ηλθεν εις την Σαμαρειαν. | 43 And the king of Israel went to his house resentful and sullen, and came to Samaria. |
