| 1 Nie będziesz rozgłaszał fałszywych wieści i nie dołożysz ręki, ażeby z niesprawiedliwymi ludźmi świadczyć na korzyść bezprawia. | 1 'You will not spread false rumours. You wil not lend support to the wicked by giving untrue evidence. |
| 2 Nie łącz się z wielkim tłumem, aby wyrządzić zło. A zeznając w sądzie, nie stawaj po stronie tłumu, aby przechylić wyrok. | 2 You will not be led into wrong-doing by the majority nor, when giving evidence in a lawsuit, side withthe majority to pervert the course of justice; |
| 3 A także w procesie nie miej względów dla bogatych. | 3 nor wil you show partiality to the poor in a lawsuit. |
| 4 Jeśli spotkasz wołu twego wroga albo jego osła błąkającego się, odprowadź je do niego. | 4 'If you come on your enemy's ox or donkey straying, you wil take it back to him. |
| 5 Jeśli ujrzysz, że osioł twego wroga upadł pod swoim ciężarem, nie ominiesz, ale razem z nim przyjdziesz mu z pomocą. | 5 If you see the donkey of someone who hates you fal en under its load, do not stand back; you must goand help him with it. |
| 6 Nie pozwolisz wydać przewrotnego wyroku na ubogiego, który się zwraca do ciebie w swym procesie. | 6 'You will not cheat the poor among you of their rights at law. |
| 7 Oddalisz sprawę kłamliwą i nie wydasz wyroku śmierci na niewinnego i sprawiedliwego, bo Ja nie uniewinnię nieprawego. | 7 Keep clear of fraud. Do not cause the death of the innocent or upright, and do not acquit the guilty. |
| 8 Nie będziesz przyjmował podarków, ponieważ podarki zaślepiają dobrze widzących i są zgubą spraw słusznych. | 8 You will accept no bribes, for a bribe blinds the clear-sighted and is the ruin of the cause of the upright. |
| 9 Nie będziesz uciskał cudzoziemców, gdyż znacie życie cudzoziemców, bo sami byliście cudzoziemcami w Egipcie. | 9 'You will not oppress the alien; you know how an alien feels, for you yourselves were once aliens inEgypt. |
| 10 Przez sześć lat będziesz obsiewał ziemię i zbierał jej płody, | 10 'For six years you will sow your land and gather its produce, |
| 11 a siódmego pozwolisz jej leżeć odłogiem i nie dokonasz zbioru, aby mogli jeść ubodzy z twego ludu, a resztę zjedzą dzikie zwierzęta. Tak też postąpisz z twoją winnicą i z twoim ogrodem oliwnym. | 11 but in the seventh year you will let it lie fal ow and forgo al produce from it, so that those of yourpeople who are poor can take food from it and the wild animals eat what they have left. You wil do the samewith your vineyard and your olive grove. |
| 12 Sześć dni będziesz pracował, a dnia siódmego zaprzestaniesz pracy, aby odpoczęły twój wół i osioł i odetchnęli syn twojej niewolnicy i cudzoziemiec. | 12 'For six days you wil do your work, and on the seventh you will rest, so that your ox and your donkeymay rest and the child of your slave-girl have a breathing space, and the alien too. |
| 13 Przestrzegajcie wszystkiego, co wam powiedziałem, a imienia bogów obcych nie wymieniajcie, by nikt nie słyszał ich z ust waszych. | 13 'Take notice of everything I have told you and do not mention the name of any other god: let noneever be heard from your lips. |
| 14 Trzy uroczyste święta będziesz dla Mnie obchodził w każdym roku. | 14 'Three times a year you wil hold a festival in my honour. |
| 15 Obchodząc święto Przaśników będziesz jadł, jak ci to nakazałem, przez siedem dni chleb z niekwaszonej mąki, w oznaczonym dniu miesiąca Abib, gdyż w tym miesiącu wyszedłeś z Egiptu. I nie powinniście pokazywać się przede Mną z próżnymi rękami. | 15 You wil observe the feast of Unleavened Bread. For seven days you wil eat unleavened bread, as Ihave commanded you, at the appointed time in the month of Abib, for in that month you came out of Egypt. Noone will appear before me empty-handed. |
| 16 I święto Żniw pierwszych twoich zbiorów z tego, co posiałeś na roli, oraz święto Zbiorów na końcu roku, gdy zbierzesz z pola twój plon. | 16 You wil also observe the feast of Harvest, of the first-fruits of your labours in sowing the fields, andthe feast of Ingathering, at the end of the year, once you have brought the fruits of your labours in from the fields. |
| 17 Trzy razy w roku zjawić się winien każdy twój mężczyzna przed Panem, Bogiem swoim. | 17 Three times a year al your menfolk will appear before Lord Yahweh. |
| 18 Nie będziesz składał krwi mojej ofiary z chlebem kwaszonym i nie będziesz przechowywał do rana tłuszczu mojej świątecznej ofiary. | 18 'You wil not offer the blood of my victim with leavened bread, nor wil the fat of my feast be kept tilthe following day. |
| 19 Przyniesiesz do domu Boga twego, Pana, pierwociny z płodów ziemi. I nie będziesz gotował koźlęcia w mleku jego matki. | 19 'You wil bring the best of the first-fruits of your soil to the house of Yahweh your God. 'You wil notboil a kid in its mother's milk. |
| 20 Oto Ja posyłam anioła przed tobą, aby cię strzegł w czasie twojej drogi i doprowadził cię do miejsca, które ci wyznaczyłem. | 20 'Look, I am sending an angel to precede you, to guard you as you go and bring you to the place that Ihave prepared. |
| 21 Szanuj go i bądź uważny na jego słowa. Nie sprzeciwiaj się mu w niczym, gdyż nie przebaczy waszych przewinień, bo imię moje jest w nim. | 21 Revere him and obey what he says. Do not defy him: he wil not forgive any wrong-doing on yourpart, for my name is in him. |
| 22 Jeśli będziesz wiernie słuchał jego głosu i wykonywał to wszystko, co ci polecam, będę nieprzyjacielem twoich nieprzyjaciół i będę odnosił się wrogo do odnoszących się tak do ciebie. | 22 If, however, you obey what he says and do whatever I order, I shal be an enemy to your enemiesand a foe to your foes. |
| 23 Mój anioł poprzedzi cię i zaprowadzi do Amoryty, Chetyty, Peryzzyty, Kananejczyka, Chiwwity, Jebusyty, a Ja ich wygładzę. | 23 My angel wil precede you and lead you to the home of the Amorites, the Hittites, the Perizzites, theCanaanites, the Hivites and the Jebusites, whom I shal exterminate. |
| 24 Nie będziesz oddawał pokłonu ich bogom i nie będziesz ich czcił. Nie będziesz postępował według ich postępków, lecz zburzysz zupełnie i bezlitośnie połamiesz w kawałki ich stele. | 24 You wil not bow down to their gods or worship them or observe their rites, but throw them down andsmash their cultic stones. |
| 25 Będziecie oddawać cześć Panu, Bogu waszemu, gdyż pobłogosławi twój chleb i twoją wodę. Oddalę od ciebie wszelką chorobę. | 25 You wil worship Yahweh your God, and then I shal bless your food and water, and keep you free ofsickness. |
| 26 Żadna kobieta w twoim kraju nie będzie miała przedwczesnego porodu i żadna nie będzie bezdzietna. Liczbę dni twojego życia uczynię pełną. | 26 In your country no woman will miscarry, none be sterile, and I shall give you your ful term of life. |
| 27 Lęk wzbudzę przed tobą oraz przyprawię o przerażenie wszelki lud, do którego przyjdziesz. Sprawię, że będą uciekać przed tobą wszyscy twoi nieprzyjaciele. | 27 'I shal send terror of myself ahead of you; I shal throw al the peoples you encounter into confusion,and make al your enemies take to their heels. |
| 28 Ja zaś poślę przed tobą szerszenie, które wypędzą Chiwwitę, Kananejczyka i Chetytę sprzed ciebie. | 28 I shal send hornets ahead of you to drive Hivite, Canaanite and Hittite out before you. |
| 29 Nie wypędzę go sprzed ciebie w jednym roku, aby kraj nie stał się pustkowiem i nie rozmnożył się w nim dziki zwierz na twoją szkodę. | 29 I shal not drive them out ahead of you in a single year, or the land might become a desert where wildanimals would multiply to your cost. |
| 30 Będę ich wypędzał sprzed ciebie stopniowo, aż się rozrośniesz i będziesz mógł objąć kraj w posiadanie. | 30 I shal drive them out little by little before you, until your numbers grow sufficient for you to takepossession of the land. |
| 31 Ustanowię granice twego kraju od Morza Czerwonego do morza filistyńskiego, od pustyni aż do Rzeki. Oddam w ręce wasze mieszkańców tego kraju, a ty ich przepędzisz spośród was. | 31 And your frontiers I shall fix from the Sea of Reeds to the Sea of the Philistines, and from the desertto the River, for I shal put the inhabitants of the territory at your mercy, and you will drive them out before you. |
| 32 Nie będziesz zawierał przymierza z nimi ani z ich bogami. | 32 You wil make no pact with them or with their gods. |
| 33 Nie mogą mieszkać w twoim kraju, gdyż przywiedliby cię do grzechu przeciw Mnie. Mógłbyś oddawać cześć ich bogom, co byłoby dla ciebie zgubą. | 33 They may not stay in your country or they might make you sin against me, for you would serve theirgods, and that would be a snare for you!' |
