| 1 De nouveau Jésus s’était mis à enseigner sur les bords du lac. La foule s’y rassemble autour de lui, en tel nombre qu’il monte dans une barque où il peut s’asseoir, restant sur la mer; et tout le peuple est sur la rive, face à la mer. | 1 Znowu zaczął nauczać nad jeziorem i bardzo wielki tłum ludzi zebrał się przy Nim. Dlatego wszedł do łodzi i usiadł w niej /pozostając/ na jeziorze, a cały lud stał na brzegu jeziora. |
| 2 Jésus leur enseigne beaucoup de choses en paraboles, et dans son enseignement il leur dit: | 2 Uczył ich wiele w przypowieściach i mówił im w swojej nauce: |
| 3 “Écoutez! Voici que le semeur est sorti pour semer. | 3 Słuchajcie: Oto siewca wyszedł siać. |
| 4 Pendant qu’il sème, une partie du grain tombe au long du chemin, et les oiseaux viennent la manger. | 4 A gdy siał, jedno padło na drogę; i przyleciały ptaki, i wydziobały je. |
| 5 “Une autre partie tombe sur la rocaille où elle n’a guère de terre. Très vite sort la tige parce que la terre n’est pas profonde; | 5 Inne padło na miejsce skaliste, gdzie nie miało wiele ziemi, i wnet wzeszło, bo nie było głęboko w glebie. |
| 6 mais quand le soleil commence à chauffer, elle est grillée et se dessèche parce qu’elle n’a pas de racines. | 6 Lecz po wschodzie słońca przypaliło się i nie mając korzenia, uschło. |
| 7 “Une autre partie du grain tombe dans les épines. Les épines croissent et l’étouffent, et la graine ne porte pas de fruit. | 7 Inne znów padło między ciernie, a ciernie wybujały i zagłuszyły je, tak że nie wydało owocu. |
| 8 D’autres, enfin, tombent dans la belle terre et donnent du fruit; ces graines ont poussé, elles se sont développées et ont donné, l’une trente, l’autre soixante, l’autre cent. | 8 Inne w końcu padły na ziemię żyzną, wzeszły, wyrosły i wydały plon: trzydziestokrotny, sześćdziesięciokrotny i stokrotny. |
| 9 “Que celui qui a des oreilles pour entendre, entende!” | 9 I dodał: Kto ma uszy do słuchania, niechaj słucha. |
| 10 Quand on se retrouve entre soi, ceux qui l’entourent avec les Douze le questionnent sur les paraboles. | 10 A gdy był sam, pytali Go ci, którzy przy Nim byli, razem z Dwunastoma, o przypowieść. |
| 11 Alors il leur dit: "C’est à vous qu’on a confié le mystère du Royaume de Dieu; ceux du dehors, tout leur arrive en paraboles, | 11 On im odrzekł: Wam dana jest tajemnica królestwa Bożego, dla tych zaś, którzy są poza wami, wszystko dzieje się w przypowieściach, |
| 12 si bien que: ils ont beau regarder ils ne voient pas, ils ont beau écouter, ils ne comprennent pas; autrement ils se convertiraient et seraient pardonnés.” | 12 aby patrzyli oczami, a nie widzieli, słuchali uszami, a nie rozumieli, żeby się nie nawrócili i nie była im wydana /tajemnica/. |
| 13 Jésus leur dit: "Si vous ne comprenez pas cette parabole, comment comprendrez-vous toutes les autres? | 13 I mówił im: Nie rozumiecie tej przypowieści? Jakże zrozumiecie inne przypowieści? |
| 14 “Ce que sème le semeur, c’est la Parole. | 14 Siewca sieje słowo. |
| 15 Certains sont sur le bord du chemin quand on sème la Parole; ils écoutent, mais Satan vient et enlève la Parole qui leur était destinée. | 15 A oto są ci /posiani/ na drodze: u nich się sieje słowo, a skoro je usłyszą, zaraz przychodzi szatan i porywa słowo zasiane w nich. |
| 16 “Chez d’autres on sème sur la pierraille: ils écoutent la Parole et aussitôt l’accueillent avec joie; | 16 Podobnie na miejscach skalistych posiani są ci, którzy, gdy usłyszą słowo, natychmiast przyjmują je z radością, |
| 17 mais chez eux les racines manquent, ils changent avec le temps. Pour peu que vienne une difficulté ou une persécution à cause de la Parole, ils chutent aussitôt. | 17 lecz nie mają w sobie korzenia i są niestali. Gdy potem przyjdzie ucisk lub prześladowanie z powodu słowa, zaraz się załamują. |
| 18 “Chez d’autres on sème au milieu des épines. Ceux-là ont écouté la Parole; | 18 Są inni, którzy są zasiani między ciernie: to są ci, którzy słuchają wprawdzie słowa, |
| 19 et puis surviennent les soucis du monde, les illusions de la richesse et tous les autres désirs. Ils étouffent la Parole et elle reste stérile. | 19 lecz troski tego świata, ułuda bogactwa i inne żądze wciskają się i zagłuszają słowo, tak że zostaje bezowocne. |
| 20 “Chez d’autres on sème en belle terre; ceux-là ont écouté la Parole, ils l’ont accueillie et ils portent du fruit, l’un trente, l’autre soixante, l’autre encore cent.” | 20 W końcu na ziemię żyzną zostali posiani ci, którzy słuchają słowa, przyjmują je i wydają owoc: trzydziestokrotny, sześćdziesięciokrotny i stokrotny. |
| 21 Jésus leur dit: "Lorsque arrive la lampe, va-t-on la coiffer d’une caisse, la mettre sous le lit? Ne sera-t-elle pas mise sur le lampadaire? | 21 Mówił im dalej: Czy po to wnosi się światło, by je postawić pod korcem lub pod łóżkiem? Czy nie po to, aby je postawić na świeczniku? |
| 22 Il n’y a rien de caché qui ne doive être mis au jour, rien de secret qui ne doive être éclairci. | 22 Nie ma bowiem nic ukrytego, co by nie miało wyjść na jaw. |
| 23 “Si quelqu’un a des oreilles pour entendre, qu’il entende!” | 23 Kto ma uszy do słuchania, niechaj słucha. |
| 24 Il leur dit encore: "Que faites-vous, de ce que vous entendez? On vous donnera selon la mesure même où vous en ferez bon usage, et vous recevrez mieux encore. | 24 I mówił im: Uważajcie na to, czego słuchacie. Taką samą miarą, jaką wy mierzycie, odmierzą wam i jeszcze wam dołożą. |
| 25 À celui qui produit, on donnera; mais celui qui ne produit pas, on lui reprendra ce qu’il avait.” | 25 Bo kto ma, temu będzie dane; a kto nie ma, pozbawią go i tego, co ma. |
| 26 Jésus leur dit: "Voici une image du Royaume de Dieu. Un homme a jeté la semence en terre. | 26 Mówił dalej: Z królestwem Bożym dzieje się tak, jak gdyby ktoś nasienie wrzucił w ziemię. |
| 27 Après quoi, de jour et de nuit, qu’il dorme ou se lève, la graine pousse et se développe sans qu’il ait à y voir. | 27 Czy śpi, czy czuwa, we dnie i w nocy, nasienie kiełkuje i rośnie, on sam nie wie jak. |
| 28 D’elle-même la terre donne le fruit: d’abord apparaît l’herbe, puis l’épi, puis le blé plein l’épi. | 28 Ziemia sama z siebie wydaje plon, najpierw źdźbło, potem kłos, a potem pełne ziarnko w kłosie. |
| 29 Et quand c’est bon à récolter on y lance la faux: l’heure de la moisson est arrivée.” | 29 A gdy stan zboża na to pozwala, zaraz zapuszcza się sierp, bo pora już na żniwo. |
| 30 Jésus dit encore: "À quoi vais-je comparer le Royaume de Dieu? Quelle image en donner? | 30 Mówił jeszcze: Z czym porównamy królestwo Boże lub w jakiej przypowieści je przedstawimy? |
| 31 Il est comme la graine de moutarde, la plus petite de celles que l’on sème en terre. | 31 Jest ono jak ziarnko gorczycy; gdy się je wsiewa w ziemię, jest najmniejsze ze wszystkich nasion na ziemi. |
| 32 Mais une fois semée, elle monte et dépasse toutes les autres plantes; elle fait de longues branches et les oiseaux du ciel viennent chercher son ombre. | 32 Lecz wsiane wyrasta i staje się większe od jarzyn; wypuszcza wielkie gałęzie, tak że ptaki powietrzne gnieżdżą się w jego cieniu. |
| 33 Par beaucoup de paraboles semblables, il leur annonçait la Parole, s’adaptant à la capacité de leur intelligence. | 33 W wielu takich przypowieściach głosił im naukę, o ile mogli /ją/ rozumieć. |
| 34 Il ne leur parlait jamais sans paraboles, mais il expliquait tout à ses disciples en particulier. | 34 A bez przypowieści nie przemawiał do nich. Osobno zaś objaśniał wszystko swoim uczniom. |
| 35 Il était déjà tard ce jour-là quand Jésus dit à ses disciples: "Passons sur l’autre rive.” | 35 Gdy zapadł wieczór owego dnia, rzekł do nich: Przeprawmy się na drugą stronę. |
| 36 Ils laissèrent la foule et prirent Jésus comme il était dans la barque; d’autres barques l’accompagnaient. | 36 Zostawili więc tłum, a Jego zabrali, tak jak był w łodzi. Także inne łodzie płynęły z Nim. |
| 37 C’est alors que se lève une violente rafale de vent: les vagues se jettent sur la barque au point que déjà l’eau monte, | 37 Naraz zerwał się gwałtowny wicher. Fale biły w łódź, tak że łódź już się napełniała. |
| 38 mais lui, allongé sur le coussin à l’arrière, il dort. Ils le tirent du sommeil et lui disent: "Cela ne te fait rien si nous coulons!” | 38 On zaś spał w tyle łodzi na wezgłowiu. Zbudzili Go i powiedzieli do Niego: Nauczycielu, nic Cię to nie obchodzi, że giniemy? |
| 39 Jésus s’est réveillé, il rappelle à l’ordre le vent et dit à la mer: "Silence! Tais-toi!” Aussitôt le vent tombe et c’est le grand calme. | 39 On wstał, rozkazał wichrowi i rzekł do jeziora: Milcz, ucisz się! Wicher się uspokoił i nastała głęboka cisza. |
| 40 Alors il leur dit: "Pourquoi vous mettre dans un tel état? Vous n’avez donc pas la foi?” | 40 Wtedy rzekł do nich: Czemu tak bojaźliwi jesteście? Jakże wam brak wiary? |
| 41 Ils furent saisis d’une grande crainte; ils se disaient l’un à l’autre: "Qui donc est-il? Même le vent et la mer lui obéissent!” | 41 Oni zlękli się bardzo i mówili jeden do drugiego: Kim właściwie On jest, że nawet wicher i jezioro są Mu posłuszne? |
