Proverbia 3

VULGATA	Biblia Tysiąclecia
1 Fili mi, ne obliviscaris legis meæ, et præcepta mea cor tuum custodiat :	1 Synu mój, nie zapomnij mych nauk, twoje serce niech strzeże nakazów,
2 longitudinem enim dierum, et annos vitæ, et pacem, apponent tibi.	2 bo wiele dni i lat życia i pełnię ci szczęścia przyniosą:
3 Misericordia et veritas te non deserant ; circumda eas gutturi tuo, et describe in tabulis cordis tui :	3 Niech miłość i wierność cię strzeże; przymocuj je sobie do szyi, na tablicy serca je zapisz,
4 et invenies gratiam, et disciplinam bonam, coram Deo et hominibus.	4 a znajdziesz życzliwość i łaskę w oczach Boga i ludzi.
5 Habe fiduciam in Domino ex toto corde tuo, et ne innitaris prudentiæ tuæ.	5 Z całego serca Bogu zaufaj, nie polegaj na swoim rozsądku,
6 In omnibus viis tuis cogita illum, et ipse diriget gressus tuos.	6 myśl o Nim na każdej drodze, a On twe ścieżki wyrówna.
7 Ne sis sapiens apud temetipsum ; time Deum, et recede a malo :	7 Nie bądź mądrym we własnych oczach, Boga się bój, zła unikaj:
8 sanitas quippe erit umbilico tuo, et irrigatio ossium tuorum.	8 to ciału zapewni zdrowie, a pokrzepienie twym kościom.
9 Honora Dominum de tua substantia, et de primitiis omnium frugum tuarum da ei :	9 Czcij Pana ofiarą z twego mienia i pierwocinami całego dochodu,
10 et implebuntur horrea tua saturitate, et vino torcularia tua redundabunt.	10 a twoje spichrze napełnią się zbożem i tłocznie przeleją się moszczem.
11 Disciplinam Domini, fili mi, ne abjicias, nec deficias cum ab eo corriperis :	11 Upomnieniem Pańskim nie gardź, mój synu, nie odrzucaj ze wstrętem strofowań.
12 quem enim diligit Dominus, corripit, et quasi pater in filio complacet sibi.	12 Bowiem karci Pan, kogo miłuje, jak ojciec syna, którego lubi.
13 Beatus homo qui invenit sapientiam, et qui affluit prudentia.	13 Szczęśliwy, kto mądrość osiągnął, mąż, który nabył rozwagi:
14 Melior est acquisitio ejus negotiatione argenti, et auri primi et purissimi fructus ejus.	14 bo lepiej ją posiąść niż srebro, ją raczej nabyć niż złoto,
15 Pretiosior est cunctis opibus, et omnia quæ desiderantur huic non valent comparari.	15 zdobycie jej lepsze od pereł, nie równe jej żadne klejnoty.
16 Longitudo dierum in dextera ejus, et in sinistra illius divitiæ et gloria.	16 W prawicy swej trzyma ona dni długie, w lewicy - bogactwo, pomyślność;
17 Viæ ejus viæ pulchræ, et omnes semitæ illius pacificæ.	17 jej drogi drogami miłymi, ku szczęściu wiodą wszystkie jej ścieżki.
18 Lignum vitæ est his qui apprehenderint eam, et qui tenuerit eam beatus.	18 Dla tego, co strzeże jej, drzewem jest życia, a kto się jej trzyma - szczęśliwy.
19 Dominus sapientia fundavit terram ; stabilivit cælos prudentia.	19 Pan umocnił ziemię mądrością, niebiosa utwierdził rozumem.
20 Sapientia illius eruperunt abyssi, et nubes rore concrescunt.	20 Przez Jego wiedzę wytrysły odmęty, a rosę spuszczają obłoki.
21 Fili mi, ne effluant hæc ab oculis tuis. Custodi legem atque consilium,	21 Przezorności, rozwagi, strzeż, mój synu, niech one ci z oczu nie schodzą,
22 et erit vita animæ tuæ, et gratia faucibus tuis.	22 a życiem twej duszy się staną, wdzięczną ozdobą dla szyi.
23 Tunc ambulabis fiducialiter in via tua, et pes tuus non impinget.	23 I drogą swą pójdziesz bezpiecznie, bo noga się twoja nie potknie;
24 Si dormieris, non timebis ; quiesces, et suavis erit somnus tuus.	24 gdy spoczniesz, nie zaznasz trwogi, zaśniesz, a sen twój będzie przyjemny.
25 Ne paveas repentino terrore, et irruentes tibi potentias impiorum.	25 Nagły strach cię nie przerazi ni klęska, gdy dotknie przewrotnych;
26 Dominus enim erit in latere tuo, et custodiet pedem tuum, ne capiaris.	26 bo z tobą jest Pan, przed sidłem twą nogę ochroni.
27 Noli prohibere benefacere eum qui potest : si vales, et ipse benefac.	27 Pracownikom nie odmawiaj zapłaty, gdy masz możność działania.
28 Ne dicas amico tuo : Vade, et revertere : cras dabo tibi : cum statim possis dare.	28 Nie mów bliźniemu: Idź sobie, przyjdź później, dam jutro - gdy możesz dać zaraz.
29 Ne moliaris amico tuo malum, cum ille in te habeat fiduciam.	29 Nie spiskuj przeciw bliźniemu, gdy mieszka przy tobie beztrosko.
30 Ne contendas adversus hominem frustra, cum ipse tibi nihil mali fecerit.	30 Niesłusznie nie sprzeczaj się z nikim, o ile ci zła nie wyrządził.
31 Ne æmuleris hominem injustum, nec imiteris vias ejus :	31 Nie zazdrość krzywdzicielowi, nie skłaniaj się ku jego drogom,
32 quia abominatio Domini est omnis illusor, et cum simplicibus sermocinatio ejus.	32 bo Pan się brzydzi przewrotnym, a z wiernymi obcuje przyjaźnie.
33 Egestas a Domino in domo impii ; habitacula autem justorum benedicentur.	33 Przekleństwo Pańskie na domu występnego, On błogosławi mieszkanie uczciwych;
34 Ipse deludet illusores, et mansuetis dabit gratiam.	34 On się naśmiewa z szyderców, a pokornym udziela swej łaski.
35 Gloriam sapientes possidebunt ; stultorum exaltatio ignominia.	35 Mądrzy dostąpią chwały, udziałem głupich jest hańba.